Mantra 11

Sukta 8

यदा केशानस्थि स्नाव मांसं मज्जानमाभरत्। शरीरं कृत्वा पादवत् कं लोकमनु प्राविशत्

yadā́ keśā́n asthí snā́va mā́ṃsaṃ majjā́nam ā́bharat | śarī́raṃ kṛtvā́ pā́davat káṃ lókam ánu prā́viśat

When he brought together hair, bone, sinew, flesh, and marrow—having made the body footed—into what world did he thereafter enter?

Ketika Ia menghimpun rambut, tulang, urat, daging, dan sumsum—setelah menjadikan tubuh ini berkaki—ke dunia manakah Ia kemudian memasuki?

यदाwhen
यदा:
Adhikaraṇa
TypeIndeclinable
Rootयदा (अव्यय)
केशान्hair (as constituents)
केशान्:
Karma
TypeNoun
Rootकेश (प्रातिपदिक)
अस्थिbone
अस्थि:
Karma
TypeNoun
Rootअस्थि (प्रातिपदिक)
स्नावsinew, tendon
स्नाव:
Karma
TypeNoun
Rootस्नावन्/स्नायु (प्रातिपदिक; वैदिक रूप)
मांसम्flesh
मांसम्:
Karma
TypeNoun
Rootमांस (प्रातिपदिक)
मज्जानम्marrow
मज्जानम्:
Karma
TypeNoun
Rootमज्जन्/मज्जा (प्रातिपदिक)
towards/unto (prefix)
:
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग)
अभरत्brought, bore, assembled
अभरत्:
Kriyā
TypeVerb
Root√भृ (भरणे)
शरीरम्a body
शरीरम्:
Karma
TypeNoun
Rootशरीर (प्रातिपदिक)
कृत्वाhaving made
कृत्वा:
Kriyā (पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Root√कृ (करणे)
पादवत्footed, having feet
पादवत्:
Karma (विशेषण-सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootपादवत् (पाद + वत्; प्रातिपदिक)
कम्which? (what)
कम्:
Karma
TypePronoun
Rootक (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
लोकम्world, realm
लोकम्:
Karma
TypeNoun
Rootलोक (प्रातिपदिक)
अनुafter/into (prefix)
अनु:
TypeIndeclinable
Rootअनु (उपसर्ग/अव्यय)
प्रforth/fully (prefix)
प्र:
TypeIndeclinable
Rootप्र (उपसर्ग)
अविशत्entered
अविशत्:
Kriyā
TypeVerb
Root√विश् (प्रवेशने)

Rishi: Atharvanic tradition (anukramaṇī-dependent)

Devata: The maker/assembler of the body (often construed as Tvaṣṭṛ/Prajāpati in exegesis)

Chandas: Anuṣṭubh

{"primary_rasa":"adbhuta","secondary_rasa":"shanta","emotional_arc":"Awe at construction → quiet inquiry about the maker’s realm.","listener_experience":"Grounding body-awareness with a sense of sacred craftsmanship; gentle reassurance of integrative order.","intensity":5}