Next Sutra

Sutra 1

ब्राह्मणमपेयमभक्ष्यं वा ग्रासयत उत्तमो दण्डः क्षत्रियं मध्यमः वैश्यं पूर्वः साहसदण्डः शूद्रं चतुष्पञ्चाशत्पणो दण्डः ॥ कZ_०४.१३.०१ ॥

brāhmaṇam apeyam abhakṣyaṃ vā grāsayata uttamo daṇḍaḥ kṣatriyaṃ madhyamaḥ vaiśyaṃ pūrvaḥ sāhasadaṇḍaḥ śūdraṃ catuṣpañcāśatpaṇo daṇḍaḥ

Bagi orang yang memaksa seorang Brāhmaṇa meminum atau memakan sesuatu yang terlarang untuk diminum atau dimakan, dikenakan denda tertinggi; bagi seorang Kṣatriya, denda menengah; bagi seorang Vaiśya, denda sāhasa tingkat pertama (terendah); dan bagi seorang Śūdra, denda lima puluh empat paṇa.

ब्राह्मणम्a Brahmin
ब्राह्मणम्:
TypeNoun
Rootब्राह्मण
Formपुंलिङ्ग; एकवचन; द्वितीया
अपेयम्(something) not to be drunk / undrinkable (prohibited to drink)
अपेयम्:
TypeAdjective
Rootअ + पेय (पेय)
Formनपुंसकलिङ्ग; एकवचन; द्वितीया; नञ्-प्रत्यय (निषेध)
अभक्ष्यम्(something) not to be eaten / inedible (prohibited to eat)
अभक्ष्यम्:
TypeAdjective
Rootअ + भक्ष्य (भक्ष्)
Formनपुंसकलिङ्ग; एकवचन; द्वितीया; नञ्-प्रत्यय (निषेध)
वाor
वा:
TypeParticle
Rootवा
Formविकल्पार्थक अव्यय
ग्रासयतः(one) who makes (someone) eat / who forces to eat
ग्रासयतः:
TypeVerb
Rootग्रासय (√ग्रस्, causative)
Formलट्; प्रथमा; एकवचन; परस्मैपद; वर्तमानकाल; कर्तरि (causative sense: ‘causes to eat/feed’)
उत्तमःthe highest
उत्तमः:
TypeAdjective
Rootउत्तम
Formपुंलिङ्ग; एकवचन; प्रथमा; विशेषण (दण्डस्य)
दण्डःpunishment / fine
दण्डः:
TypeNoun
Rootदण्ड
Formपुंलिङ्ग; एकवचन; प्रथमा
क्षत्रियम्a Kshatriya
क्षत्रियम्:
TypeNoun
Rootक्षत्रिय
Formपुंलिङ्ग; एकवचन; द्वितीया
मध्यमःthe middle (grade)
मध्यमः:
TypeAdjective
Rootमध्यम
Formपुंलिङ्ग; एकवचन; प्रथमा; विशेषण (दण्डस्य)
वैश्यम्a Vaishya
वैश्यम्:
TypeNoun
Rootवैश्य
Formपुंलिङ्ग; एकवचन; द्वितीया
पूर्वःthe first / lower (grade)
पूर्वः:
TypeAdjective
Rootपूर्व
Formपुंलिङ्ग; एकवचन; प्रथमा; विशेषण (दण्डस्य)
साहसदण्डःthe fine prescribed for sāhasa (violent/forcible offence)
साहसदण्डः:
TypeNoun
Rootसाहस + दण्ड
Formपुंलिङ्ग; एकवचन; प्रथमा; समास: ‘साहसस्य दण्डः’
शूद्रम्a Shudra
शूद्रम्:
TypeNoun
Rootशूद्र
Formपुंलिङ्ग; एकवचन; द्वितीया
चतुष्पञ्चाशत्पणःamounting to forty-five paṇas
चतुष्पञ्चाशत्पणः:
TypeAdjective
Rootचतुः + पञ्चाशत् + पण
Formपुंलिङ्ग; एकवचन; प्रथमा; विशेषण (दण्डस्य); अर्थ: ‘चतुःपञ्चाशत्-पण-परिमाणः’
दण्डः(is) the fine/punishment
दण्डः:
TypeNoun
Rootदण्ड
Formपुंलिङ्ग; एकवचन; प्रथमा
B
Brāhmaṇa
K
Kṣatriya
V
Vaiśya
Ś
Śūdra
O
offender

FAQs

Coercing someone to consume prohibited/defiling food or drink—treated as a violent/assaultive wrong (sāhasa) with graded fines.

It encodes differential social/religious injury as understood by the text’s order, enabling standardized sentencing tiers for officials.