Verse 61

Yogatattva

Sanskrit (Devanagari)

तद्रूपवशगा नार्यः काङ्क्षन्ते तस्य सङ्गमम् । यदि सङ्गं करोत्येष तस्य बिन्दुक्षयो भवेत् ॥

Padapatha (Word Split)

तत्-रूप-वश-गाः । नार्यः । काङ्क्षन्ते । तस्य । सङ्गमम् । यदि । सङ्गम् । करोति । एषः । तस्य । बिन्दु-क्षयः । भवेत् ॥

IAST Transliteration

tadrūpavaśagā nāryaḥ kāṅkṣante tasya saṅgamam | yadi saṅgaṃ karotyeṣa tasya bindukṣayo bhavet ||

Translation

उसके आकर्षक रूप के वशीभूत होकर स्त्रियाँ उसके साथ संगम की इच्छा करती हैं। यदि वह मैथुन-संग करता है, तो उसके बिंदु (वीर्य/प्राण-तत्त्व) का क्षय हो जाता है॥

Academic Translation

Women, being drawn under the power of his (attractive) form, desire union with him. If he engages in sexual association, there would be a loss of his bindu (semen/vital essence).

Verse Context

• Brahmacarya (continence) and bindu-dhāraṇā as aids to yoga; vairāgya (dispassion)
• Krishna Yajurveda
• Chandas: Anuṣṭubh (śloka)