Verse 3

Bhikshuka

Sanskrit (Devanagari)

अथ बहूदका नाम त्रिदण्डकमण्डलुशिखायज्ञोपवीतकाषायवस्त्रधारिणो ब्रह्मर्षिगृहे मधुमांसं वर्जयित्वाष्टौ ग्रासान् भैक्षाचरणं कृत्वा योगमार्गे मोक्षमेव प्रार्थयन्ते॥३॥

Padapatha (Word Split)

अथ । बहूदकाः । नाम । त्रि-दण्ड-कमण्डलु-शिखा-यज्ञोपवीत-काषाय-वस्त्र-धारिणः । ब्रह्म-ऋषि-गृहे । मधु । मांसम् । वर्जयित्वा । अष्टौ । ग्रासान् । भैक्ष-अचरणम् । कृत्वा । योग-मार्गे । मोक्षम् । एव । प्रार्थयन्ते ॥३॥

IAST Transliteration

atha bahūdakā nāma tri-daṇḍa-kamaṇḍalu-śikhā-yajñopavīta-kāṣāya-vastra-dhāriṇo brahmarṣi-gṛhe madhu-māṁsaṁ varjayitvā 'ṣṭau grāsān bhaikṣācaraṇaṁ kṛtvā yoga-mārge mokṣam eva prārthayante ||3||

Translation

बहूदक वे हैं जो त्रिदण्ड, कमण्डलु, शिखा, यज्ञोपवीत और काषाय-वस्त्र धारण करते हैं; ब्रह्मर्षि के गृह में मधु और मांस का त्याग करके, भिक्षाटन द्वारा आठ ग्रास लेकर, योगमार्ग में केवल मोक्ष की ही प्रार्थना करते हैं॥३॥

Academic Translation

Now, those called Bahūdakas—bearing the triple staff, water-pot, topknot, sacred thread, and ochre cloth—having avoided honey and meat in the house of a brahmarṣi, and having practiced alms-round taking eight mouthfuls, seek liberation alone on the path of yoga.

Verse Context

• Sannyāsa-dharma (renunciant discipline) and purity as support for Mokṣa
• Mahavakya: Indirect: external marks and purity disciplines are treated as auxiliaries to the inner realization taught by mahāvākyas.
• Atharva
• Chandas: Prose