Verse 2
Akshamalika
तं गुहः प्रत्युवाच— प्रवाल-मौक्तिक-स्फटिक-शङ्ख-रजत-अष्टापद-चन्दन-पुत्रजीविका-अब्जे रुद्राक्षा इति । आदिक्षान्तमूर्तिः सावधानभावा । सौवर्णं राजतं ताम्रं तन्मुखे मुखं तत्पुच्छे पुच्छं तदन्तरावर्तनक्रमेण योजयेत् ॥२॥
तम् । गुहः । प्रत्युवाच । प्रवाल । मौक्तिक । स्फटिक । शङ्ख । रजत । अष्टापद । चन्दन । पुत्रजीविका । अब्जे । रुद्राक्षाः । इति । आदि-क्षान्त-मूर्तिः । सावधान-भावा । सौवर्णम् । राजतम् । ताम्रम् । तत्-मुखे । मुखम् । तत्-पुच्छे । पुच्छम् । तत्-अन्तर-आवर्तन-क्रमेण । योजयेत् ॥२॥
taṃ guhaḥ pratyuvāca— pravāla-mauktika-sphaṭika-śaṅkha-rajata-aṣṭāpada-candana-putrajīvikā-abje rudrākṣā iti | ādikṣāntamūrtiḥ sāvadhānabhāvā | sauvārṇaṃ rājataṃ tāmraṃ tanmukhe mukhaṃ tatpucchhe pucchaṃ tadantarāvartanakrameṇa yojayet ||2||
गुह ने उत्तर दिया— “माला के मनके प्रवाल, मोती, स्फटिक, शंख, रजत, अष्टापद, चंदन, पुत्रजीवक, कमल-बीज तथा रुद्राक्ष के हो सकते हैं। उसकी आकृति ‘अ’ से ‘क्ष’ तक (वर्णमाला-रूप) मानी जाए और भाव सावधान रहे। स्वर्ण, रजत या ताम्र के जोड़ लगाकर, मुख पर ‘मुख’ और पुच्छ पर ‘पुच्छ’ रखकर, भीतर की ओर घूमने वाले क्रम से उसे जोड़े।”॥२॥
Guha replied to him: “(Beads may be) of coral, pearl, crystal, conch, silver, ‘aṣṭāpada’ (a kind of seed/wood), sandalwood, putrajīvikā (putrajīvaka seed), lotus-seed, and rudrākṣa. (The mālā is to be) of a form beginning with ‘ādi’ and ending with ‘kṣānta’, with attentive disposition. One should join (it) with gold, silver, or copper (fittings); (placing) the ‘mouth’ at its mouth and the ‘tail’ at its tail, arranging according to the inward-turning sequence.”