Previous Verse
Next Verse

Shloka 26

अध्याय १ — न्यग्रोधवनोपवेशनम् तथा द्रौणिनिश्चयः

Night at the Banyan and Drauṇi’s Resolve

इच्छया ते प्रवल्गन्ति ये सत्त्वा रात्रिचारिण: । दिवाचराश्ष ये सत्त्वास्ते निद्रावशमागता:

icchayā te pravalaganti ye sattvā rātricāriṇaḥ | divācarāś ca ye sattvās te nidrāvaśam āgatāḥ ||

संजय बोले—जो प्राणी रात्रि में विचरते हैं, वे अपनी इच्छा के अनुसार उछल-कूद करने लगे; और जो दिन में विचरने वाले जीव थे, वे निद्रा के वश में आ गये।

इच्छयाby (their) will
इच्छया:
Karana
TypeNoun
Rootइच्छा
FormFeminine, Instrumental, Singular
तेthose (they)
ते:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Plural
प्रवल्गन्तिleap about, frolic
प्रवल्गन्ति:
TypeVerb
Rootप्र√वल्ग्
FormPresent, Third, Plural, Parasmaipada
येwho
ये:
Karta
TypePronoun
Rootयद्
FormMasculine, Nominative, Plural
सत्त्वाःcreatures, beings
सत्त्वाः:
Karta
TypeNoun
Rootसत्त्व
FormMasculine, Nominative, Plural
रात्रिचारिणःnight-roaming
रात्रिचारिणः:
TypeAdjective
Rootरात्रिचारिन्
FormMasculine, Nominative, Plural
दिवाचराःday-roaming
दिवाचराः:
Karta
TypeAdjective
Rootदिवाचर
FormMasculine, Nominative, Plural
येwho
ये:
Karta
TypePronoun
Rootयद्
FormMasculine, Nominative, Plural
सत्त्वाःcreatures, beings
सत्त्वाः:
Karta
TypeNoun
Rootसत्त्व
FormMasculine, Nominative, Plural
तेthose (they)
ते:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Plural
निद्रावशम्the control of sleep
निद्रावशम्:
Karma
TypeNoun
Rootनिद्रावश
FormMasculine, Accusative, Singular
आगताःhaving come, fallen into
आगताः:
TypeVerb
Rootआ√गम्
FormPerfect (past participle), Plural, Masculine, Nominative

संजय उवाच

S
Sañjaya
N
nocturnal creatures (rātricāriṇaḥ sattvāḥ)
D
diurnal creatures (divācarāḥ sattvāḥ)
S
sleep (nidrā)