Previous Verse
Next Verse

Shloka 17

Arjuna Restores a Brāhmaṇa’s Cattle and Accepts Forest Exile

Satya-vrata at Khaṇḍavaprastha

अब्रवीत्‌ कुशलं राजन्‌ प्रीयमाण: पुन: पुन: । प्रीतिमांस्ते दृढे चापि सम्बन्धेन नराधिप,विदुरने कहा--राजन्‌! आप अपने मन्त्रियों और पुत्रोंके साथ मेरी बात सुनें। महाराज धृतराष्ट्रने अपने पुत्र, मन्‍्त्री और बन्धुओंके साथ अत्यन्त प्रसन्न होकर बारंबार आपकी कुशल पूछी है। महाराज! आपके साथ यह जो सम्बन्ध हुआ है, इससे उनको बड़ी प्रसन्नता हुई है

abravīt kuśalaṃ rājan prīyamāṇaḥ punaḥ punaḥ | prītimāṃs te dṛḍhe cāpi sambandhena narādhipa ||

विदुर बोले— राजन्! वे प्रसन्न होकर बार-बार आपकी कुशल-क्षेम पूछते हैं। नराधिप! इस दृढ़ संबंध के कारण वे आप पर स्थिर प्रीति रखते हैं।

अब्रवीत्said/spoke
अब्रवीत्:
Karta
TypeVerb
Rootब्रू (धातु)
Formलङ् (अनद्यतनभूत), प्रथम, एकवचन, परस्मैपद
कुशलम्welfare, well-being
कुशलम्:
Karma
TypeNoun
Rootकुशल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसक, द्वितीया, एकवचन
राजन्O king
राजन्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन
प्रीयमाणःbeing pleased, rejoicing
प्रीयमाणः:
Karta
TypeAdjective
Rootप्री (धातु) → प्रीयमाण (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन, शानच् (वर्तमानकाले कर्मणि/आत्मनेपद-भावः)
पुनःagain
पुनः:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
पुनःagain
पुनः:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
प्रीतिमान्delighted, full of joy
प्रीतिमान्:
Karta
TypeAdjective
Rootप्रीतिमत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
तेof you/your
ते:
Adhikarana
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Form—, षष्ठी, एकवचन
दृढेin the firm/strong (bond)
दृढे:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootदृढ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसक, सप्तमी, एकवचन
and
:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
अपिalso, even
अपि:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
सम्बन्धेनby/through the relationship
सम्बन्धेन:
Karana
TypeNoun
Rootसम्बन्ध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
नराधिपO lord of men (king)
नराधिप:
Adhikarana
TypeNoun
Rootनराधिप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन

विदुर उवाच

V
Vidura
D
Dhṛtarāṣṭra