Sutra 24
Devanagari script
ते गूढशस्त्रैस्तीक्ष्णैः सह प्रविष्टा मध्यमकक्ष्यायामात्मविचयमन्तःप्रवेशनार्थं दद्युः ॥ कZ_०५.१.२४ ॥
Transliteration
te gūḍhaśastraiḥ tīkṣṇaiḥ saha praviṣṭā madhyamakakṣyāyām ātmavicayam antaḥpraveśanārthaṃ dadyuḥ.
Translation
वे, गुप्त शस्त्र धारण किए तीक्ष्ण एजेंटों के साथ भीतर प्रवेश करके, मध्य कक्ष में (कोई) बहाना/चिह्न दें, जिससे पहचान-जाँच के बहाने एजेंटों का भीतर प्रवेश हो सके।
Word by Word
तेthey (those agents/men)
ते:
TypePronoun
Rootतद्
Formसर्वनाम; प्रथमा-बहुवचन; पुंलिङ्ग (सन्दर्भतः ‘पुरुषाः/गूढपुरुषाः’ इत्यादि)
गूढशस्त्रैःwith concealed weapons
गूढशस्त्रैः:
TypeNoun
Rootगूढशस्त्र
Formतृतीया-बहुवचन; नपुंसकलिङ्ग (शस्त्र) / समासपद; करण-कारक
तीक्ष्णैःsharp, deadly
तीक्ष्णैः:
TypeAdjective
Rootतीक्ष्ण
Formतृतीया-बहुवचन; नपुंसकलिङ्ग; ‘गूढशस्त्रैः’ इति विशेषणम्
सहtogether with
सह:
TypeIndeclinable
Rootसह
Formअव्यय; सहार्थे; तृतीया-सहयोगी
प्रविष्टाःhaving entered
प्रविष्टाः:
TypeVerb (Participle)
Rootप्र-विश्
Formकृदन्त; क्त-प्रत्ययान्त (भूतकर्मणि/भूतकृत); प्रथमा-बहुवचन; पुंलिङ्ग; कर्तरि प्रयोगः—‘having entered’
मध्यमकक्ष्यायाम्in the middle chamber
मध्यमकक्ष्यायाम्:
TypeNoun
Rootमध्यमकक्ष्या
Formसप्तमी-एकवचन; स्त्रीलिङ्ग; अधिकरण-कारक
आत्मविचयम्self-identification; verification of identity
आत्मविचयम्:
TypeNoun
Rootआत्मविचय
Formद्वितीया-एकवचन; पुंलिङ्ग; कर्म-कारक; ‘आत्मनः विचयः’
अन्तःप्रवेशनार्थम्for the purpose of entering inside
अन्तःप्रवेशनार्थम्:
TypeNoun (purpose expression)
Rootअन्तःप्रवेशनार्थ
Formद्वितीया-एकवचन; नपुंसकलिङ्ग; प्रयोजनार्थे (अर्थम्) — ‘अन्तःप्रवेशनस्य अर्थम्’
दद्युःthey should give/provide
दद्युः:
TypeVerb
Rootदा (यच्छति)
Formलिङ् (विधिलिङ्); परस्मैपदम्; प्रथमपुरुष; बहुवचन; विध्यर्थः—‘they should give/provide’
Entities Mentioned
T
tīkṣṇāḥ (sharp agents)D
dūṣya-mahāmātrāḥ (implied)D
dauvārika system (implied by next verse)FAQs
It functions as a staging and filtering zone where movement can be managed and the agents positioned before attempting entry into the inner quarters.