Sutra 60
Devanagari script
वारुणयोगाग्निदाहेषु वा शरीरमन्यदाधाय शत्रुमभियुञ्जीत पुत्रो मे त्वया हतः इति ॥ कZ_०७.१७.६० ॥
Transliteration
vāruṇayogāgnidāheṣu vā śarīram anyad ādhāya śatrum abhiyuñjīta putro me tvayā hataḥ iti
Translation
या जल-यंत्र से डुबोने अथवा आग लगने की घटना में, किसी अन्य शव/देह को (अपनी समझकर) रखकर, वह शत्रु पर चढ़ाई करे और कहे— “मेरा पुत्र तुमने मारा है।”
Word by Word
वारुणयोगa ‘Varuṇa’ (water-related) stratagem/operation
वारुणयोग:
TypeNoun
Rootवारुण + योग
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया एकवचन (सप्तमी-बहुवचनसमासपदेषु ‘-एषु’ इत्यनेन सह)
अग्निदाहburning by fire; arson/fire-attack
अग्निदाह:
TypeNoun
Rootअग्नि + दाह
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया एकवचन (सप्तमी-बहुवचनसमासपदेषु ‘-एषु’ इत्यनेन सह)
-एषुin/among (locative plural ending)
-एषु:
TypeSuffix
Rootसप्तमी-बहुवचन-प्रत्ययः
Formसप्तमी बहुवचन; ‘वारुणयोग-अग्निदाह-एषु’ इति समाहारद्वन्द्वे/समुच्चये स्थान/अवसरवाचकः
वाor
वा:
TypeParticle
Rootवा
Formविकल्पार्थक-अव्ययम्
शरीरम्a body
शरीरम्:
TypeNoun
Rootशरीर
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया एकवचन
अन्यत्another; a different (one)
अन्यत्:
TypePronoun/Adjective
Rootअन्य
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया एकवचन; ‘शरीरम्’ इति विशेषणम्
आधायhaving placed/laid (down)
आधाय:
TypeVerb (absolutive)
Rootआ-धा
Formक्त्वान्त (ल्यप्) अव्ययभावः; पूर्वकालिकक्रिया; उपसर्गः ‘आ-’
शत्रुम्the enemy
शत्रुम्:
TypeNoun
Rootशत्रु
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया एकवचन
अभियुञ्जीतhe should employ/attack (the enemy)
अभियुञ्जीत:
TypeVerb
Rootअभि-युज्
Formविधिलिङ् (optative); परस्मैपदम्; प्रथमपुरुष एकवचन; लट्-आदेशभावः; ‘अभि-’ उपसर्गः
पुत्रः(my) son
पुत्रः:
TypeNoun
Rootपुत्र
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा एकवचन
मेof me; my
मे:
TypePronoun
Rootअस्मद्
Formषष्ठी एकवचन (सम्बन्धे)
त्वयाby you
त्वया:
TypePronoun
Rootयुष्मद्
Formतृतीया एकवचन
हतःkilled
हतः:
TypeVerb (past participle)
Rootहन्
Formकृत्-प्रत्यय (क्त); पुंलिङ्ग; प्रथमा एकवचन; ‘पुत्रः’ इत्यस्य विशेषणम्
इतिthus (quoting)
इति:
TypeQuotative particle
Rootइति
Formउद्धरण-समाप्त्यर्थक-अव्ययम्
Entities Mentioned
E
enemy (śatru)W
water/fire incident (vāruṇa, agni)FAQs
It is a pretext narrative to justify confrontation and gain proximity—turning moral outrage into an access mechanism.