Sutra 42
Devanagari script
काकणीद्वयं चास्य पलवेतनम् ॥ कZ_०४.१.४२ ॥
Transliteration
kākaṇīdvayaṃ cāsya palavetanam
Translation
इसके पल-परिमाण वाले काम का मेहनताना दो काकणी है।
Word by Word
काकणी-द्वयम्two kākaṇīs (a small coin/monetary unit)
काकणी-द्वयम्:
TypeNoun
Rootकाकणी, द्वि
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन; ‘द्वयम्’ (२) इति संख्याशब्दः, ‘काकणी’ (मुद्रानाम) इत्यस्य षष्ठीसम्बन्धेन ‘काकण्योः द्वयम्’ = ‘द्वे काकण्यौ’
चand
च:
TypeParticle
Rootच
Formसमुच्चयार्थक अव्यय
अस्यof him / his
अस्य:
TypePronoun
Rootइदम्
Formषष्ठी एकवचन (पुं/नपुं); ‘of him/of this (person)’
पल-वेतनम्the wage (pay) in palas / a wage measured by the pala-standard
पल-वेतनम्:
TypeNoun
Rootपल, वेतन
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा एकवचन; ‘पलस्य वेतनम्’ = पल-परिमाणेन/पल-मानकं वेतनम् (wage measured in palas)
Entities Mentioned
R
rūpadarśaka (assayer)FAQs
Different materials/processes can require more labor, fuel, time, or expertise; a published differential fee reduces discretionary overcharging.