Sutra 9
Devanagari script
अभ्यन्तरेषु प्रतिजपत्सु सामदाने प्रयुञ्जीत ॥ कZ_०९.५.०९ ॥
Transliteration
abhyantareṣu pratijapatsu sāmadāne prayuñjīta
Translation
जो अंदरूनी लोग प्रतिप्रेरणा (काउंटर-उकसावे) में लगे हों, उनके विरुद्ध साम और दान का प्रयोग करे।
Word by Word
अभ्यन्तरेषुin internal (matters/places); among insiders
अभ्यन्तरेषु:
TypeNoun/Adjective
Rootअभ्यन्तर
Formसप्तमी बहुवचनम् (locative plural), पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग; विशेषणरूपेण
प्रतिजपत्सुamong those who are reciting/uttering pledges (professions of loyalty)
प्रतिजपत्सु:
TypeParticiple (Verbal adjective)
Rootप्रति-√जप्
Formवर्तमानकृदन्तः (शतृ/शानच्-प्रत्ययान्त), सप्तमी बहुवचनम्; पुंलिङ्ग; ‘प्रति’ उपसर्गयुक्त √जप्
सामconciliation; persuasion
साम:
TypeNoun
Rootसामन्
Formद्वितीया एकवचनम् (accusative singular), नपुंसकलिङ्ग; दण्डनीतौ ‘साम’ उपायद्रव्य
दानेgifts; inducements
दाने:
TypeNoun
Rootदान
Formद्वितीया एकवचनम् (accusative singular), नपुंसकलिङ्ग; दण्डनीतौ ‘दान’ उपायद्रव्य
प्रयुञ्जीतshould employ/apply
प्रयुञ्जीत:
TypeVerb
Rootप्र-√युज्
Formविधिलिङ् (optative), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः एकवचनम्; लट्-आदेशे विध्यर्थः; ‘he should employ/apply’
Entities Mentioned
A
abhyantara (insider)FAQs
Insiders are embedded in administration and society; co-option preserves institutional continuity and reduces backlash.
Actors responding to subornation with their own instigation—factional maneuvering within the polity.