Previous Verse
Next Verse

Shloka 34

मानससृष्टिः, रुद्रोत्पत्तिः, मन्वादिवंशः, प्रलयचतुष्टयम्

मनवो मनुपुत्राश् च भूपा वीर्यधराश् च ये सन्मार्गाभिरताः शूरास् ते नित्यं स्थितिकारिणः

manavo manuputrāś ca bhūpā vīryadharāś ca ye sanmārgābhiratāḥ śūrās te nityaṃ sthitikāriṇaḥ

મનુઓ, મનુપુત્રો તથા બળવાન રાજાઓ—જે સન્માર્ગમાં રત અને ધર્મશૂર છે—તેઓ સદા જગતની સ્થિતિ જાળવે છે.

मनवःManus
मनवः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमनु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन
मनुपुत्राःsons of Manu
मनुपुत्राः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमनु + पुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (मनॊः पुत्राः)
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-निपात (conjunction/particle)
भूपाःkings
भूपाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootभूप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन
वीर्यधराःpossessing strength/valor
वीर्यधराः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootवीर्य + धर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; उपपद-तत्पुरुष (वीर्यं धरन्ति इति)
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-निपात (conjunction/particle)
येwho (those who)
ये:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; सम्बन्धसूचक-यत् (relative pronoun)
सन्मार्गाभिरताःdevoted to the good path
सन्मार्गाभिरताः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसत् + मार्ग + अभिरत (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; अभिरत (क्त-प्रत्ययान्त/ppp) = 'devoted'; सन्-मार्गे अभिरताः (सप्तमी-तत्पुरुष/उपपद-समास)
शूराःheroes
शूराः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootशूर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन
तेthey
ते:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; निर्देश/अन्वय (correlative pronoun)
नित्यम्always
नित्यम्:
Kriya-vishesana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootनित्य (प्रातिपदिक/अव्ययीभाववत्)
Formकालवाचक-अव्यय (adverb of time)
स्थितिकारिणःmaintainers of stability (preservers)
स्थितिकारिणः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootस्थिति + कारिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; षष्ठी/कर्म-तत्पुरुष (स्थितिं कुर्वन्ति इति)

Sage Parāśara

M
Manuputras (sons of Manu)
K
Kings (Bhūpas)

FAQs

This verse frames Manus, their descendants, and righteous kings as continual agents of stability (sthiti), preserving dharma so society and the cosmic rhythm remain steady.

Parāśara links worldly stability to dharmic leadership: when rulers are devoted to the sanmārga, they become “sthitikāriṇaḥ,” sustaining order as part of the larger Purāṇic vision of preservation.

Even without naming Vishnu directly, the verse echoes Vishnu’s preserving principle (sthiti): righteous governance is portrayed as a terrestrial reflection of the Supreme Sustainer’s order.