Atharvashiras

Verse 1

ॐ देवा ह वै स्वर्गं लोकमायंस्ते रुद्रमपृच्छन्—को भवानिति । सोऽब्रवीद्—अहमेकः प्रथममासं वर्तामि च भविष्यामि च; नान्यः कश्चिन्मत्तो व्यतिरिक्त इति । सोऽन्तरादन्तरं प्राविशत्, दिशश्चान्तरं प्राविशत् । सो...

ૐ દેવો ખરેખર સ્વર્ગલોકમાં ગયા; તેમણે રુદ્રને પૂછ્યું—“તમે કોણ છો?” તેમણે કહ્યું—“હું એકમાત્ર છું; હું પ્રથમ હતો, છું અને ભવિષ્યમાં પણ રહીશ; મારાથી ભિન્ન બીજું કશું નથી.” તે અંતરના અંતરમાં પ્રવેશ્યો, દિશાઓના અંતરમાં પણ પ્રવેશ્યો. “હું નિત્ય પણ છું અને અનિત્ય પણ; વ્યક્ત પણ છું અને અવ્યક્ત પણ; બ્રહ્મ પણ છું અને અબ્રહ્મ પણ. હું પૂર્વ અને પશ્ચિમ, દક્ષિણ અને ઉત્તર; નીચે અને ઉપર; દિશાઓ અને પ્રતિદિશાઓ છું. હું પુરુષ, અપુરુષ અને સ્ત્રી છું. હું ગાયત્રી, સાવિત્રી, ત્રિષ્ટુપ્, જગતી, અનુષ્ટુપ્—છંદ છું. હું ગાર્હપત્ય, દક્ષિણાગ્નિ અને આહવનીય છું. હું સત્ય છું. હું ગૌ છું, ગૌર (તામ્રવર્ણ) પણ છું. હું ઋક્, યજુઃ, સામ અને અથર્વાંગિરસ છું. હું જ્યેષ્ઠ, શ્રેષ્ઠ, વરિષ્ઠ છું. હું આપઃ છું, તેજ છું. હું ગુહ્ય છું, અરણ્ય છું. હું અક્ષર છું અને ક્ષર પણ. હું પુષ્કર છું, પવિત્ર છું. હું ઉગ્ર છું, મધ્ય છું, બહાર છું, અને પુરસ્તાત્ પ્રકાશ છું. સર્વમાં હું જ છું; સર્વ તો માત્ર હું જ. જે મને સર્વમાં સમરૂપ જાણે છે, તે સર્વ દેવોને અને અંગો સહિત સર્વ વેદોને જાણે છે. મારા પોતાના તેજથી હું બ્રહ્મને બ્રાહ્મણોથી, ગાયને ગોભિઃથી, બ્રાહ્મણોને બ્રાહ્મણથી, હવિને હવિથી, આયુષ્યને આયુષ્યથી, સત્યને સત્યથી, ધર્મને ધર્મથી તૃપ્ત કરું છું.” ત્યારબાદ દેવોએ ફરી રુદ્રને પૂછ્યું; દેવોએ રુદ્રને જોયો; દેવોએ રુદ્રનું અધ્યયન કર્યું; પછી દેવો ઊંચા હાથ કરીને રુદ્રની સ્તુતિ કરે છે ॥૧॥

Verse 2

ॐ यो वै रुद्रः स भगवान् यश्च ब्रह्मा तस्मै वै नमो नमः॥ यो वै रुद्रः स भगवान् यश्च विष्णुस्तस्मै वै नमो नमः॥ यो वै रुद्रः स भगवान् यश्च स्कन्दस्तस्मै वै नमो नमः॥ यो वै रुद्रः स भगवान् यश्चेन्द्रस्तस्मै...

ૐ જે રુદ્ર છે તે જ ભગવાન છે; અને જે બ્રહ્મા છે—તેને નમો નમઃ। જે રુદ્ર છે તે જ ભગવાન છે; અને જે વિષ્ણુ છે—તેને નમો નમઃ। જે રુદ્ર છે તે જ ભગવાન છે; અને જે સ્કંદ છે—તેને નમો નમઃ। જે રુદ્ર છે તે જ ભગવાન છે; અને જે ઇન્દ્ર છે—તેને નમો નમઃ। જે રુદ્ર છે તે જ ભગવાન છે; અને જે અગ્નિ છે—તેને નમો નમઃ। જે રુદ્ર છે તે જ ભગવાન છે; અને જે વાયુ છે—તેને નમો નમઃ। જે રુદ્ર છે તે જ ભગવાન છે; અને જે સૂર્ય છે—તેને નમો નમઃ। જે રુદ્ર છે તે જ ભગવાન છે; અને જે સોમ છે—તેને નમો નમઃ। જે રુદ્ર છે તે જ ભગવાન છે; અને જે આઠ ગ્રહો છે—તેને નમો નમઃ। જે રુદ્ર છે તે જ ભગવાન છે; અને જે આઠ પ્રતિગ્રહો છે—તેને નમો નમઃ। જે રુદ્ર છે તે જ ભગવાન છે; અને જે ભૂઃ છે—તેને નમો નમઃ। જે રુદ્ર છે તે જ ભગવાન છે; અને જે ભુવઃ છે—તેને નમો નમઃ। જે રુદ્ર છે તે જ ભગવાન છે; અને જે સ્વઃ છે—તેને નમો નમઃ। જે રુદ્ર છે તે જ ભગવાન છે; અને જે મહઃ છે—તેને નમો નમઃ। જે રુદ્ર છે તે જ ભગવાન છે; અને જે પૃથ્વી છે—તેને નમો નમઃ। જે રુદ્ર છે તે જ ભગવાન છે; અને જે અંતરિક્ષ છે—તેને નમો નમઃ। જે રુદ્ર છે તે જ ભગવાન છે; અને જે દ્યૌઃ છે—તેને નમો નમઃ। જે રુદ્ર છે તે જ ભગવાન છે; અને જે આપઃ છે—તેને નમો નમઃ। જે રુદ્ર છે તે જ ભગવાન છે; અને જે તેજ છે—તેને નમો નમઃ। જે રુદ્ર છે તે જ ભગવાન છે; અને જે કાળ છે—તેને નમો નમઃ। જે રુદ્ર છે તે જ ભગવાન છે; અને જે યમ છે—તેને નમો નમઃ। જે રુદ્ર છે તે જ ભગવાન છે; અને જે મૃત્યુ છે—તેને નમો નમઃ। જે રુદ્ર છે તે જ ભગવાન છે; અને જે અમૃત છે—તેને નમો નમઃ। જે રુદ્ર છે તે જ ભગવાન છે; અને જે આકાશ છે—તેને નમો નમઃ। જે રુદ્ર છે તે જ ભગવાન છે; અને જે વિશ્વ છે—તેને નમો નમઃ। જે રુદ્ર છે તે જ ભગવાન છે; અને જે સ્થૂલ છે—તેને નમો નમઃ। જે રુદ્ર છે તે જ ભગવાન છે; અને જે સૂક્ષ્મ છે—તેને નમો નમઃ। જે રુદ્ર છે તે જ ભગવાન છે; અને જે શુક્લ છે—તેને નમો નમઃ। જે રુદ્ર છે તે જ ભગવાન છે; અને જે કૃષ્ણ છે—તેને નમો નમઃ। જે રુદ્ર છે તે જ ભગવાન છે; અને જે કૃત્સ્ન (સમગ્ર) છે—તેને નમો નમઃ। જે રુદ્ર છે તે જ ભગવાન છે; અને જે સત્ય છે—તેને નમો નમઃ। જે રુદ્ર છે તે જ ભગવાન છે; અને જે સર્વ છે—તેને નમો નમઃ ॥૨॥

Verse 3

भूस्ते आदिर्मध्यं भुवः स्वस्ते शीर्षं विश्वरूपोऽसि ब्रह्मैकस्त्वं द्विधा त्रिधा वृद्धिस्तं शान्तिस्त्वं पुष्टिस्त्वं हुतमहुतं दत्तमदत्तं सर्वमसर्वं विश्वमविश्वं कृतमकृतं परमपरं परायणं च त्वम् । अपाम स...

ભૂઃ તારો આરંભ અને મધ્ય છે; ભુવઃ અને સ્વઃ તારો શિર છે. તું વિશ્વરૂપ છે; તું એકમાત્ર બ્રહ્મ છે—દ્વિધા, ત્રિધા રૂપે પ્રગટ. તું વૃદ્ધિ છે; તું શાંતિ છે; તું પુષ્ટિ છે. હુત-અહુત, દત્ત-અદત્ત, સર્વ-અસર્વ, વિશ્વ-અવિશ્વ, કૃત-અકૃત, પર-અપર, અને પરાયણ—તું જ છે. “અપાંમાં સોમ પીને અમે અમૃત થયા; પ્રકાશને પામ્યા; દેવોને જાણ્યા. હવે શત્રુતા અમને શું કરી શકે? અમૃત પામેલા મર્ત્યને ધૂર્ત શું કરી શકે?” સોમ અને સૂર્યના પુરસ્તાત્ સૂક્ષ્મ પુરુષ છે. આ અક્ષર, પ્રાજાપત્ય, સૂક્ષ્મ, સૌમ્ય પુરુષ—અગ્રાહ્યથી ગ્રહ્ય; ભાવથી ભાવ; સૌમ્યથી સૌમ્ય; સૂક્ષ્મથી સૂક્ષ્મ; વાયવ્યથી વાયવ્ય—એ પોતાના તેજથી સર્વને ગ્રસી લે છે. તેથી ઉપસંહર્તા, મહાગ્રાસ—તેને નમો નમઃ. હૃદયમાં સર્વ દેવતાઓ વસે છે; હૃદયમાં પ્રાણો પ્રતિષ્ઠિત છે. તું હૃદયમાં છે; જે ત્રિ-માત્રાથી પર નિત્ય છે—તે પરમ છે. તેના ઉપર શિર છે; જમણે પાદ છે; ઉત્તર તરફ જે છે તે ઓઙ્કાર. જે ઓઙ્કાર તે પ્રણવ; જે પ્રણવ તે સર્વવ્યાપી; જે સર્વવ્યાપી તે અનંત; જે અનંત તે તાર; જે તાર તે સૂક્ષ્મ; તે શુક્લ; જે શુક્લ તે વૈદ્યૂત; જે વૈદ્યૂત તે પરં બ્રહ્મ; જે પરં બ્રહ્મ તે એક; જે એક તે રુદ્ર; જે રુદ્ર તે ઈશાન; જે ઈશાન તે ભગવાન મહેશ્વર ॥૩॥

Verse 4

अथ कस्मादुच्यत ओङ्कारो यस्मादुच्चार्यमाण एव प्राणानूर्ध्वमुत्क्रामयति तस्मादुच्यते ओङ्कारः । अथ कस्मादुच्यते प्रणवः यस्मादुच्चार्यमाण एव ऋग्यजुःसामाथर्वाङ्गिरसं ब्रह्म ब्राह्मणेभ्यः प्रणामयति नामयति च...

હવે તેને ઓઙ્કાર કેમ કહે છે? કારણ કે ઉચ્ચાર થતાં જ તે પ્રાણોને ઊર્ધ્વ તરફ ઉત્ક્રમણ કરાવે છે; તેથી તેને ઓઙ્કાર કહે છે. હવે તેને પ્રણવ કેમ કહે છે? કારણ કે ઉચ્ચાર થતાં જ તે ઋગ્-યજુઃ-સામ-અથર્વાંગિરસ વેદો અને બ્રહ્મને બ્રાહ્મણો સમક્ષ નમાવે છે; તેથી તેને પ્રણવ કહે છે. હવે તેને સર્વવ્યાપી કેમ કહે છે? કારણ કે ઉચ્ચાર થતાં જ તે સર્વ લોકોમાં વ્યાપી જાય છે—જેમ તેલ ભૂસાના ગોળામાં વ્યાપે—શાંતરૂપે ઓતપ્રોત, સર્વત્ર અનુપ્રાપ્ત અને વ્યતિષક્ત; તેથી તેને સર્વવ્યાપી કહે છે. હવે તેને અનંત કેમ કહે છે? કારણ કે ઉચ્ચાર થતાં જ તેની સીમા તિર્યક, ઊર્ધ્વ કે અધઃ ક્યાંય મળતી નથી; તેથી તેને અનંત કહે છે. હવે તેને તાર કેમ કહે છે? કારણ કે ઉચ્ચાર થતાં જ તે ગર્ભ, જન્મ, વ્યાધિ, જરા, મરણરૂપ સંસારના મહાભયથી પાર ઉતારે છે અને રક્ષે છે; તેથી તેને તાર કહે છે. હવે તેને શુક્લ કેમ કહે છે? કારણ કે ઉચ્ચાર થતાં જ તે ક્લન્દિત કરે છે અને ક્લામયિત પણ કરે છે; તેથી તેને શુક્લ કહે છે. હવે તેને સૂક્ષ્મ કેમ કહે છે? કારણ કે ઉચ્ચાર થતાં જ તે સૂક્ષ્મ બની શરીરો પર અધિષ્ઠિત થાય છે અને સર્વ અંગોને સ્પર્શે છે; તેથી તેને સૂક્ષ્મ કહે છે. હવે તેને વૈદ્યૂત કેમ કહે છે? કારણ કે ઉચ્ચાર થતાં જ તે વ્યક્ત મહાન તમસમાં પ્રકાશ પાથરે છે; તેથી તેને વૈદ્યૂત કહે છે. હવે તેને પરં બ્રહ્મ કેમ કહે છે? કારણ કે તે પરમ-અપર-પરાયણ અને બૃહદને બૃહત્યા વડે વિસ્તારે છે; તેથી તેને પરં બ્રહ્મ કહે છે. હવે તેને એક કેમ કહે છે? કારણ કે અજ (અજન્મા) સર્વ પ્રાણોને સંભક્ષ્ય, સંભક્ષણ દ્વારા સર્જે અને વિસર્જે છે; કેટલાંક તીર્થ તરફ જાય છે, કેટલાંક દક્ષિણ, પશ્ચિમ, ઉત્તર, પૂર્વ તરફ ગમે છે—તેમ સૌની અહીં સદ્ગતિ છે; તે એક જ ભૂત બની પ્રજાઓમાં વિચરે છે; તેથી તેને એક કહે છે. હવે તેને રુદ્ર કેમ કહે છે? કારણ કે ઋષિઓ અને અન્ય ભક્તો દ્વારા તેનું રૂપ शीઘ્ર પ્રાપ્ત થાય છે; તેથી તેને રુદ્ર કહે છે. હવે તેને ઈશાન કેમ કહે છે? કારણ કે તે ઈશાની શક્તિઓ, જનની શક્તિઓ અને પરમ શક્તિઓથી સર્વ દેવોને શાસે છે; ‘ઈશાનમસ્ય જગતઃ…’ એમ મંત્રમાં કહેવાયું છે; તેથી તેને ઈશાન કહે છે. હવે તેને ભગવાન મહેશ્વર કેમ કહે છે? કારણ કે ભક્તો જ્ઞાનથી ભજન કરે છે; તે અનુગ્રહ કરે છે; વાણીનું સર્જન-વિસર્જન કરે છે; સર્વ ભાવો ત્યજી આત્મજ્ઞાન અને યોગેશ્વર્યથી મહતમાં મહીયાન બને છે; તેથી તેને ભગવાન મહેશ્વર કહે છે. આ રુદ્રચરિત છે ॥૪॥

Verse 5

एको ह देवः प्रदिशो नु सर्वाः पूर्वो ह जातः स उ गर्भे अन्तः । स एव जातः जनिष्यमाणः प्रत्यङ्जनास्तिष्ठति सर्वतोमुखः । एको रुद्रो न द्वितीयाय तस्मै य इमाँल्लोकानीशत ईशनीभिः । प्रत्यङ्जनास्तिष्ठति सञ्चुको...

એક જ દેવ સર્વ દિશાઓમાં વ્યાપે છે; તે પૂર્વે જન્મ્યો; તે ગર્ભમાં અંદર છે. તે જ જન્મેલો અને જન્મવાન, સર્વતોમુખ બની પ્રાણીઓ તરફ પ્રત્યઙ્મુખ ઊભો છે. એક જ રુદ્ર છે—તેને બીજો નથી—જે ઈશની શક્તિઓથી આ લોકોને શાસે છે. તે પ્રજાઓ તરફ પ્રત્યઙ્મુખ ઊભો છે; અંતકાળે સંકોચ કરી, સર્જન કરીને, સર્વ ભુવનનો ગોપ્તા છે. જે યોનિ પછી યોનિ પર અધિષ્ઠિત રહે છે—તે જ એક છે જેના દ્વારા આ સર્વ ચરે છે. તે ઈશાન પુરુષ, દેવ, ઈડ્યને નિહાળી મનુષ્ય આ પરમ શાંતિને પામે છે. ક્રોધ-તૃષ્ણા વગેરે કારણજાળના મૂળને, બુદ્ધિથી સંચિતને, રુદ્રમાં સ્થાપિત કરીને, તેઓ રુદ્રની એકત્વતા કહે છે—શાશ્વત, પુરાતન—જે ઇષા-ઊર્જાથી પશુઓને નમાવે અને મૃત્યુપાશોને શિથિલ કરે છે. આ આત્મા દ્વારા, આ અર્ધચતુર્થ માત્રા દ્વારા, તેઓ શાંતિ રચે છે—પશુપાશવિમોચન. પ્રથમ માત્રા બ્રહ્મદેવતાની, રક્તવર્ણ—જે તેનું નિત્ય ધ્યાન કરે તે બ્રહ્મપદને પામે. દ્વિતીય માત્રા વિષ્ણુદેવતાની, કૃષ્ણવર્ણ—જે તેનું નિત્ય ધ્યાન કરે તે વૈષ્ણવ પદને પામે. તૃતીય માત્રા ઈશાનદેવતાની, કપિલવર્ણ—જે તેનું નિત્ય ધ્યાન કરે તે ઐશાન પદને પામે. અર્ધચતુર્થ માત્રા સર્વદેવતાની, અવ્યક્તરૂપે ખમાં વિચરે, શુદ્ધ, સ્ફટિકસદૃશ—જે તેનું નિત્ય ધ્યાન કરે તે અનામય પદને પામે. આનું ઉપાસન કરો; મુનિઓ કહે છે—આ માર્ગ ગ્રહણમય નથી; ઉત્તર તરફ વિહિત છે—જે માર્ગે દેવો, પિતરો, ઋષિઓ જાય છે—પરમપર, પરાયણ સુધી. હૃદયના મધ્યમાં વાળના અગ્રમાત્ર પરિમાણે વિશ્વદેવ, જાતરૂપ, વરેण्य છે; ધીર પુરુષો તેને આત્મસ્થ જોઈ લે છે—તેમને શાંતિ થાય છે, અન્યને નહીં. જેમાં ક્રોધ, તૃષ્ણા, ક્ષમા-અક્ષમા ત્યજી, બુદ્ધિથી સંચિત કારણજાળનું મૂળ રુદ્રમાં સ્થાપિત કરે, તેઓ રુદ્રની એકત્વતા કહે છે. રુદ્ર શાશ્વત પુરાતન તત્ત્વથી, ઇષા-ઊર્જાથી, તપથી નિયંતા છે. ‘અગ્નિ’ ભસ્મ છે; ‘વાયુ’ ભસ્મ છે; ‘જલ’ ભસ્મ છે; ‘સ્થલ’ ભસ્મ છે; ‘વ્યોમ’ ભસ્મ છે; આ સર્વ ભસ્મ જ છે. મન અને આ ચક્ષુ—કારણ કે આ પાશુપત વ્રત છે: ભસ્મ અંગોને સ્પર્શ ન કરે; તેથી તે બ્રહ્મ છે. આ પાશુપત પશુપાશવિમોચન માટે છે ॥૫॥

Verse 6

योऽग्नौ रुद्रो योऽप्स्वन्तर्य ओषधीर्वीरुध आविवेश । य इमा विश्वा भुवनानि चक्लृपे तस्मै रुद्राय नमोऽस्त्वग्नये । यो रुद्रोऽग्नौ यो रुद्रोऽप्स्वन्तर्यो ओषधीर्वीरुध आविवेश । यो रुद्र इमा विश्वा भुवनानि चक...

અગ્નિમાં જે રુદ્ર છે, જળોમાં અંતર્યામી જે રુદ્ર છે, જે ઔષધિઓ અને વીરુધોમાં પ્રવેશ્યો છે; જેણે આ સર્વ લોક-ભુવનો રચ્યા—તે રુદ્રને નમસ્કાર; અગ્નિને નમસ્કાર. અગ્નિમાં જે રુદ્ર, જળોમાં અંતર્યામી જે રુદ્ર, ઔષધિ-વનસ્પતિમાં પ્રવેશેલો; જેણે આ સર્વ જગત રચ્યું—તે રુદ્રને વારંવાર નમો. જળોમાં રુદ્ર, ઔષધિઓમાં રુદ્ર, વૃક્ષોમાં રુદ્ર; જેના દ્વારા જગત ઊર્ધ્વે ધારિત છે; પૃથ્વી દ્વિધા-ત્રિધા રીતે ધારિત છે; ધારક-ધારિત અને અંતરિક્ષના નાગો—તે રુદ્રને નિશ્ચયે નમો નમઃ. અથર્વા કહે છે: તેના મસ્તકનું સેવન કરીને અને હૃદયનું પણ; મસ્તિષ્કથી ઉપર તે પ્રેરણા કરે છે, અને શિર્ષ ઉપરથી ‘અવમાન’ તત્ત્વ પ્રવર્તે છે. એ જ અથર્વણનું શિર છે—દૈવી કોશ, પ્રક્ષિપ્ત. પ્રાણ શિરના અંતને રક્ષે છે અને મન પણ. દેવગણોથી દ્યો છુપાયેલો નથી, ન અંતરિક્ષ, ન આ ભૂમિ. જેમાં આ સર્વ ઓતપ્રોત છે—તેના પરે કશું જ નથી. તેના પૂર્વે કશું નથી, તેના પછી કશું નથી; ભૂત કે ભવ્ય—તે સિવાય કશું હતું જ નહીં. સહસ્ર પાદો અને એક મસ્તકથી વ્યાપ્ત—એ જ પ્રગટ ભૂતને સર્વત્ર આવરીને પરિભ્રમણ કરે છે. અક્ષરથી કાળ ઉત્પન્ન થાય છે; કાળથી તે ‘વ્યાપક’ કહેવાય છે. વ્યાપક તો ભગવાન રુદ્ર જ છે. જ્યારે મન ભોગ માટે શયન કરે છે, ત્યારે રુદ્ર પ્રજાઓનો સંહાર કરે છે. તેના ઉચ્છ્વાસથી તમસ થાય છે; તમસથી આપઃ. જળમાં આંગળીથી મથન કરતાં મથિત શીત બને છે; શીતનું મથન થતાં ફેન થાય છે; ફેનથી અંડ થાય છે; અંડથી બ્રહ્મા; બ્રહ્માથી વાયુ; વાયુથી ઓંકાર. ઓંકારથી સાવિત્રી; સાવિત્રીથી ગાયત્રી; ગાયત્રીથી લોકો ઉત્પન્ન થાય છે. તપ અને સત્યની આરાધના કરે છે; મધુ ક્ષરાવે છે—જે ભૂમિ છે. આ જ પરમ તપ છે: આપઃ જ્યોતિ છે, રસ છે, અમૃત છે; બ્રહ્મ છે; ભૂઃ ભુવઃ સ્વઃ છે; ‘નમઃ’—ઇતિ.

Verse 7

य इदमथर्वशिरो ब्राह्मणोऽधीते अश्रोत्रियः श्रोत्रियो भवति अनुपनीत उपनीतो भवति । सोऽग्निपूतो भवति स वायुपूतो भवति स सूर्यपूतो भवति स सर्वैर्देवैर्ज्ञातो भवति स सर्वैर्वेदैरनुध्यातो भवति । स सर्वेषु तीर्...

જે બ્રાહ્મણ આ અથર્વશિરનું અધ્યયન કરે છે—અશ્રોત્રીય હોવા છતાં શ્રોત્રીય બને છે; અનુપનીત હોવા છતાં ઉપનીત બને છે. તે અગ્નિથી પવિત્ર થાય છે, વાયુથી પવિત્ર થાય છે, સૂર્યથી પવિત્ર થાય છે. સર્વ દેવો તેને જાણે છે; સર્વ વેદો તેને અનુધ્યાન કરે છે. તે સર્વ તીર્થોમાં સ્નાન કર્યાના સમાન બને છે; તેના દ્વારા સર્વ ક્રતુઓ ઇષ્ટ થયાના સમાન થાય છે. તેના માટે ગાયત્રીના સાઠ હજાર જપ થયાના સમાન થાય છે; ઇતિહાસ-પુરાણના રુદ્રોના એક લાખ જપ થયાના સમાન થાય છે. પ્રણવના દસ હજાર જપ થયાના સમાન થાય છે. તે પોતાની દૃષ્ટિની પંક્તિ (વંશપરંપરા)ને પવિત્ર કરે છે. ભગવાન અથર્વશિર કહે છે: તે સાતમી પેઢી સુધી પુરુષયુગોને પવિત્ર કરે છે. એક વાર જપ કરતાં જ તે શુચિ, પૂત અને કર્મયોગ્ય બને છે. બીજી વાર જપ કરતાં ગણાધિપત્ય પ્રાપ્ત કરે છે. ત્રીજી વાર જપ કરતાં તે તથ્યમાં પ્રવેશે—‘ૐ સત્યમ્, ૐ સત્યમ્, ૐ સત્યમ્’.