Adhyaya 48

Verse 1

स्कंद उवाच । शृणुष्व मैत्रावरुणे द्वारवत्यां यदूद्वहः । दानवानां वधार्थाय भुवोभारापनुत्तये

સ્કંદે કહ્યું—હે મૈત્રાવરુણ, સાંભળો. દ્વારવતીમાં યદુઓના શ્રેષ્ઠ (શ્રીકૃષ્ણ) દાનવોના વધ માટે અને પૃથ્વીનો ભાર ઉતારવા પ્રગટ થયા.

Verse 2

आविरासीत्स्वयं कृष्णः कृष्णवर्त्मप्रतापवान् । वासुदेवो जगद्धाम देवक्या वसुदेवतः

સ્વયં કૃષ્ણ પ્રગટ થયા—કૃષ્ણમાર્ગના પ્રતિાપથી તેજસ્વી. તેઓ વાસુદેવ, જગતનું ધામ, દેવકીથી (વસુદેવ વંશમાં) જન્મ્યા.

Verse 3

साशीतिलक्षं तस्यासन्कुमारा अर्कवर्चसः । स्वर्गे पितादृशा बालाः सुशीला न हि कुंभज

તેણે એંસી લાખ પુત્રો હતા—સૂર્યસમાન તેજસ્વી. હે કુંભજ, સ્વર્ગમાં તેઓ પિતાની જેમ જ સુશીલ અને સદાચારી હતા.

Verse 4

अतीवरूपसंपन्ना अतीव सुमहाबलाः । अतीव शस्त्रशास्त्रज्ञा अतीव शुभलक्षणाः

તેઓ અત્યંત રૂપસંપન્ન, અત્યંત મહાબળવાન; શસ્ત્ર અને શાસ્ત્રમાં અત્યંત નિપુણ તથા અત્યંત શુભલક્ષણોથી યુક્ત હતા.

Verse 6

तांद्रष्टुं मानसः पुत्रो ब्रह्मणस्तपसांनिधिः । कृतवल्कलकौपीनो धृत कृष्णाजिनांबरः । गृहीतब्रह्मदंडश्च त्रिवृन्मौंजी सुमेखलः । उरस्थलस्थ तुलसी मालया समलंकृतः

તેમને જોવા માટે બ્રહ્માના માનસ પુત્ર, તપના ભંડાર સમાન નારદજી, વલ્કલ અને કૌપીન ધારણ કરીને, કાળું મૃગચર્મ ઓઢીને, હાથમાં બ્રહ્મદંડ લઈને, ત્રણ સેરવાળી મુંજની મેખલા પહેરીને અને હૃદય પર તુલસીની માળાથી સુશોભિત થઈને નીકળ્યા.

Verse 7

गोपीचंदननिर्यास लसदंगविलेपनः । तपसा कृशसर्वांगो मूर्तो ज्वलनवज्ज्वलन्

તેમના અંગો પર ગોપીચંદનનો લેપ શોભી રહ્યો હતો; તપસ્યાને કારણે તેમનું આખું શરીર દુર્બળ થઈ ગયું હતું, જાણે સાક્ષાત અગ્નિ પ્રજ્વલિત થઈ રહ્યો હોય તેમ તે લાગતા હતા.

Verse 8

आजगामांबरचरो नारदो द्वारकापुरीम् । विश्वकर्मविनिर्माणां जितस्वर्गपुरीश्रियम्

આકાશમાર્ગે વિચરણ કરતા નારદજી દ્વારકા નગરીમાં આવી પહોંચ્યા, જેનું નિર્માણ વિશ્વકર્માએ કર્યું હતું અને જેની શોભા સ્વર્ગની નગરી કરતાં પણ અધિક હતી.

Verse 9

तंदृष्ट्वा नारदं सर्वे विनम्रतरकंधराः । प्रबद्ध मूर्धांजलयः प्रणेमुर्वृष्णिनंदनाः

તે નારદ મુનિને જોઈને તમામ વૃષ્ણિ વંશના કુમારોએ અત્યંત વિનમ્ર થઈને, મસ્તક નમાવીને અને માથા પર હાથ જોડીને તેમને પ્રણામ કર્યા.

Verse 10

सांबः स्वरूपसौंदर्य गर्वसर्वस्वमोहितः । न ननाम मुनिं तत्र हसंस्तद्रूपसंपदम्

પરંતુ સામ્બ, જે પોતાના રૂપ અને સૌંદર્યના ગર્વમાં અંધ હતો, તેણે મુનિને પ્રણામ ન કર્યા; ઉલટાનું તે મુનિના રૂપ અને વેશને જોઈને હસવા લાગ્યો.

Verse 11

सांबस्य तमभिप्रायं विज्ञाय स महामुनिः । विवेश सुमहारम्यं नारदः कृष्णमंदिरम्

સાંબનો અભિપ્રાય જાણી મહામુનિ નારદ અતિ મનોહર શ્રીકૃષ્ણ-મંદિરરૂપ પ્રાસાદમાં પ્રવેશ્યા.

Verse 12

कृष्णोथ दृष्ट्वाऽगच्छंतं प्रत्युद्गम्य च नारदम् । मधुपर्केण संपूज्य स्वासने चोपवेशयत्

પછી શ્રીકૃષ્ણે નારદને આવતાં જોઈ આગળ જઈ સ્વાગત કર્યું; મધુપર્કથી પૂજન કરી તેમને પોતાના આસન પર બેસાડ્યા.

Verse 13

कृत्वा कथा विचित्रार्थास्तत एकांतवर्तिनः । कृष्णस्य कर्णेऽकथयन्नारदः सांबचेष्टितम्

વિવિધ સૂક્ષ્મ અર્થવાળી વાતો કરીને, પછી એકાંતમાં, નારદે શ્રીકૃષ્ણના કાને સાંબની ચેષ્ટા કહી સંભળાવી.

Verse 14

अवश्यं किंचिदत्राऽस्ति यशोदानंदवर्धन । प्रायशस्तन्न घटतेऽसंभाव्यं नाथ वास्त्रियाम्

નિશ્ચયે અહીં કંઈક તો છે, હે યશોદાનંદવર્ધન! કારણ કે આવું સામાન્ય રીતે બનતું નથી, હે નાથ; સ્ત્રીના વિષયમાં તો તે અસંભવ સમાન છે.

Verse 15

यूनां त्रिभुवनस्थानां सांबोऽतीव सुरूपवान् । स्वभावचंचलाक्षीणां चेतोवृत्तिः सुचंचला

ત્રિભુવનના યુવાનોમાં સાંબ અતિ સુંદર છે; અને જેમની આંખો સ્વભાવથી ચંચળ હોય, એવી સ્ત્રીઓની ચિત્તવૃત્તિ પણ અત્યંત ચંચળ હોય છે.

Verse 16

अपेक्षंते न मुग्धाक्ष्यः कुलं शीलं श्रुतं धनम् । रूपमेव समीक्षंते विषमेषु विमोहिताः

વિષયમોહમાં મગ્ન મુગ્ધનયના યુવતીઓ કુળ, શીલ, વિદ્યા અને ધનનું મૂલ્યાંકન કરતી નથી; ગૂંચવાયેલા રાગપાશમાં પડી તેઓ માત્ર રૂપ જ જુએ છે।

Verse 18

वामभ्रुवां स्वभावाच्च नारदस्य च वाक्यतः । विज्ञाताऽखिलवृत्तांतस्तथ्यं कृष्णोप्यमन्यत

સુંદર ભ્રૂવાળીઓના સ્વભાવથી અને નારદના વચનોથી શ્રીકૃષ્ણે સમગ્ર વૃત્તાંત જાણી તેને સત્ય માની લીધો।

Verse 19

तावद्धैर्यंचलाक्षीणां तावच्चेतोविवेकिता । यावन्नार्थी विविक्तस्थो विविक्तेर्थिनि नान्यथा

ચંચલ નેત્રવાળીઓનું ધૈર્ય અને મનની વિવેકશક્તિ એટલાં સુધી જ રહે છે, જ્યાં સુધી પ્રલોભક એકાંતમાં ન હોય; એકાંત ઇચ્છનારી સ્ત્રી સાથે એકાંત થાય તો પછી નથી રહેતી।

Verse 20

इत्थं विवेचयंश्चित्ते कृष्णः क्रोधनदीरयम् । विवेकसेतुनाऽस्तभ्य नारदं प्राहिणोत्सुधीः

આ રીતે મનમાં વિચાર કરીને શ્રીકૃષ્ણે વિવેક-સેતુ વડે ક્રોધ-નદીનો વેગ અટકાવ્યો; પછી તે સુધી નારદને મોકલ્યો।

Verse 21

सांबस्य वैकृतं किंचित्क्वचित्कृष्णोनवैक्षत । गते देवमुनौ तस्मिन्वीक्षमाणोप्यहर्निशम्

તે દેવમુનિ ગયા પછી પણ, દિવસ-રાત નજર રાખવા છતાં, શ્રીકૃષ્ણે સાંબમાં ક્યાંય કોઈ વિકૃતિનું લક્ષણ જોયું નહીં।

Verse 22

कियत्यपि गते काले पुनरप्याययौ मुनिः । मध्ये लीलावतीनां च ज्ञात्वा कृष्णमवस्थितम्

થોડો સમય વીતી ગયા પછી મુનિ ફરી આવ્યા. લીલામય સ્ત્રીઓની વચ્ચે શ્રીકૃષ્ણ સ્થિત છે એમ જાણી તેઓ ત્યાં જ પહોંચી ગયા.

Verse 23

बहिः क्रीडंतमाहूय सांबमित्याह नारदः । याहि कृष्णांतिकं तूर्णं कथयागमनं मम

બહાર રમતા સાંબને બોલાવી નારદે કહ્યું—“ઝડપથી કૃષ્ણ પાસે જા અને મારા આગમનની વાત કહેજે.”

Verse 24

सांबोपि यामि नोयामि क्षणमित्थमचिंतयत् । कथं रहःस्थ पितरं यामि स्त्रैणसखंप्रति

સાંબ પણ ક્ષણભર વિચારવા લાગ્યો—“જાઉં કે ન જાઉં? એકાંતમાં રહેલા પિતાજી પાસે, જે રતિક્રીડાની સખી સાથે છે, હું કેવી રીતે જાઉં?”

Verse 25

न यामि च कथं वाक्यादस्याहं ब्रह्मचारिणः । ज्वलदंगारसंकाश स्फुरत्सर्वांगतेजसः

“અને જો હું ન જાઉં, તો આ બ્રહ્મચારિના વચનને હું કેવી રીતે અવગણું? જેના સર્વ અંગોમાંથી જ્વલંત અંગાર સમું તેજ ઝળહળે છે.”

Verse 26

प्रणमत्सुकुमारेषु व्रीडितोयं मयैकदा । इदानीमपि नो यायामस्य वाक्यान्महामुनेः

“એક વાર કોમળજનની સામે પ્રણામ કરતાં તેણે મને લજ્જિત કર્યો હતો; છતાં હવે પણ તે મહામુનિના વચનથી હું જવાનું નકારું નહીં.”

Verse 27

अत्याहितं तदस्तीह तदागोद्वयदर्शनात् । पितुः कोपोपि सुश्लाघ्यो मयि नो ब्राह्मणस्य तु

અહીં ભારે અનર્થ છે—તે નિશાની, તે બે ગાયોના દર્શનથી હું જાણું છું. પિતાનો કોપ પણ સહ્ય છે; પરંતુ મારા પર બ્રાહ્મણનો કોપ સહ્ય નથી.

Verse 28

ब्रह्मकोपाग्निनिर्दग्धाः प्ररोहंति न जातुचित् । अपराग्निविनिर्दग्धारो हंते दावदग्धवत्

બ્રાહ્મણના કોપાગ્નિથી દગ્ધ થયેલા કદી ફરી અંકુરતા નથી; પરંતુ સામાન્ય અગ્નિથી બળેલા દાવાગ્નિથી દગ્ધ વન જેવી રીતે ફરી ઉગે છે.

Verse 29

इति ध्यात्वा क्षणं सांबोऽविशदंतःपुरंपितुः । मध्ये स्त्रैणसभंकृष्णं यावज्जांबवतीसुतः

આ રીતે ક્ષણમાત્ર વિચાર કરીને જાંબવતીપુત્ર સાંબ પિતાના અંતઃપુરમાં પ્રવેશ્યો; ત્યાં સ્ત્રીઓની સભાના મધ્યમાં શ્રીકૃષ્ણ વિરાજમાન હતા.

Verse 30

दूरात्प्रणम्य विज्ञप्तिं स चकार सशंकितः । तावत्तमन्वगच्छच्च नारदः कार्यसिद्धये

દૂરથી પ્રણામ કરીને તે શંકિત મનથી પોતાની વિનંતી કરી. એટલામાં કાર્યસિદ્ધિ માટે નારદ પણ તેના પાછળ પાછળ આવ્યા.

Verse 31

ससंभ्रमोथ कृष्णोपि दृष्ट्वा सांबं च नारदम् । समुत्तस्थौ परिदधत्पीतकौशेयमंबरम्

સાંબ અને નારદને જોઈ શ્રીકૃષ્ણ પણ આદરભર્યા ઉત્સાહથી તરત ઊભા થયા અને પોતાનું પીળું કૌશેય વસ્ત્ર ગોઠવવા લાગ્યા.

Verse 32

उत्थिते देवकीसूनौ ताः सर्वा अपि गोपिकाः । विलज्जिताः समुत्तस्धुर्गृह्णंत्यः स्वंस्वमंबरम्

દેવકીનંદન ઊઠતાં જ તે સર્વ ગોપીઓ પણ લજ્જિત થઈ ઊભી થઈ અને પોતપોતાં વસ્ત્રો ઉઠાવવા લાગી।

Verse 33

महार्हशयनीये तं हस्ते धृत्वा महामुनिम् । समुपावेशयत्कृष्णः सांबश्च क्रीडितुं ययौ

કૃષ્ણે મહામુનિનો હાથ પકડી તેમને અતિ ઉત્તમ શય્યા પર બેસાડ્યા; અને સાંબ રમવા ચાલ્યો ગયો।

Verse 34

तासां स्खलितमालोक्य तिष्ठंतीनां पुरो मुनिः । कृष्णलीलाद्रवीभूतवरांगानां जगौ हरिम्

તેમની સામે ઊભેલી સ્ત્રીઓ લથડતી દેખાઈ, કૃષ્ણલીલાથી દ્રવિત થયેલા અંગવાળી તે સ્ત્રીઓ વિષે મુનિએ હરિ (કૃષ્ણ)ને સંબોધીને કહ્યું।

Verse 35

पश्यपश्य महाबुद्धे दृष्ट्वा जांबवतीसुतम् । इमाः स्खलितमापन्नास्तद्रूपक्षुब्धचेतसः

“જો, જો, હે મહાબુદ્ધિમાન! જાંબવતીના પુત્રને જોઈને આ સ્ત્રીઓ લથડી રહી છે; તેના રૂપે તેમનું ચિત્ત ક્ષુબ્ધ થયું છે।”

Verse 36

कृष्णोपि सांबमाहूय सहसैवाशपत्सुतम् । सर्वा जांबवतीतुल्याः पश्यंतमपि दुर्विधेः

કૃષ્ણે પણ સાંબને બોલાવી અચાનક પોતાના પુત્રને શાપ આપ્યો—“હે દુર્ભાગ્યશાળી! આ સર્વ સ્ત્રીઓ તને જોતા જોતા જ જાંબવતી સમાન થઈ જાય।”

Verse 37

यस्मात्त्वद्रूपमालोक्य गोपाल्यः स्खलिता इमाः । तस्मात्कुष्ठी भव क्षिप्रमकांडागमनेन च

તારા રૂપને જોઈ આ ગોપિકાઓ લથડી પડી; તેથી તું તત્કાળ કુષ્ઠરોગી થા, અને તે વ્યાધિ વિલંબ વિના અચાનક તારા પર આવી પડે।

Verse 38

वेपमानो महाव्याधिभयात्सांबोपि दारुणात् । कृष्णं प्रसादयामास बहुशः पापशांतये

તે ભયંકર મહાવ્યાધિના ભયથી કંપતો સાંબ પણ પોતાના પાપની શાંતિ માટે વારંવાર શ્રીકૃષ્ણને પ્રસન્ન કરવા લાગ્યો।

Verse 39

कृष्णोप्यनेन संजानन्सांबं स्वसुतमौरसम् । अब्रवीत्कुष्ठमोक्षाय व्रज वैश्वेश्वरीं पुरीम्

કૃષ્ણે પણ આથી જાણી લીધું કે સાંબ ખરેખર તેમનો ઔરસ પુત્ર છે; તેમણે કહ્યું—“કુષ્ઠમોક્ષ માટે વૈશ્વેશ્વરી પુરી, એટલે વારાણસીમાં જા।”

Verse 40

तत्र ब्रध्नं समाराध्य प्रकृतिं स्वामवाप्स्यसि । महैनसां क्षयो यत्र नास्ति वाराणसीं विना

ત્યાં બ્રધ્નની વિધિપૂર્વક આરાધના કરવાથી તું તારી સ્વાભાવિક સ્થિતિ પાછી મેળવશે; કારણ કે મહાપાપોનો ક્ષય વારાણસી વિના ક્યાંય નથી।

Verse 41

यत्र विश्वेश्वरः साक्षाद्यत्र स्वर्गापगा च सा । येषां महैनसां दृष्टा मुनिभिर्नैव निष्कृतिः । तेषां विशुद्धिरस्त्येव प्राप्य वाराणसीं पुरीम्

જ્યાં સాక్షાત્ વિશ્વેશ્વર વિરાજે છે અને જ્યાં તે સ્વર્ગાપગા ગંગા વહે છે—જેનાં મહાપાપોની નિષ્કૃતિ મुनિઓએ પણ ન જોઈ, તેઓ પણ વારાણસી પુરીને પ્રાપ્ત થતાં નિશ્ચયે શુદ્ધિ પામે છે।

Verse 42

न केवलं हि पापेभ्यो वाराणस्यां विमुच्यते । प्राकृतेभ्योपि पापेभ्यो मुच्यते शंकराज्ञया

વારાણસીમાં મનુષ્ય માત્ર પાપોથી જ નહીં; શંકરની આજ્ઞાથી સ્વાભાવિક, જન્મજાત દોષો અને મલિનતાઓમાંથી પણ મુક્ત થાય છે।

Verse 43

अथवा विदितं नो ते वल्लवीनां विचेष्टितम् । विनाष्टौनायिकाः कृष्ण कामयंतेऽबलाह्यमुम्

અથવા તને ગોપીઓની ચેષ્ટાઓ જાણીતી નથી; પ્રિયના વિરહમાં, હે કૃષ્ણ, કામાતુર નાયિકાઓ અયોગ્ય વસ્તુને પણ ઇચ્છે છે।

Verse 44

तत्रानंदवने शंभोस्तवशाप निराकृतिः । सांब तत्त्वेरितं याहि नान्यथा शापनिर्वृतिः

ત્યાં શંભુના આનંદવનમાં તારો શાપ નિવૃત્ત થશે। હે સાંબ, તત્ત્વવચન મુજબ જા; શાપશાંતિનો બીજો ઉપાય નથી।

Verse 45

ततः कृष्णं समापृच्छ्य कर्मनिर्मुक्तचेष्टितः । नारदः कृतकृत्यः सन्ययावाकाशवर्त्मना

પછી કૃષ્ણને વિદાય લઈને, કર્મબંધનથી મુક્ત ચેષ્ટાવાળા કૃતકૃત્ય નારદ આકાશમાર્ગે પ્રસ્થાન કર્યા।

Verse 46

सांबो वाराणसीं प्राप्य समाराध्यांशुमालिनम् । कुंडं तत्पृष्ठतः कृत्वा निजां प्रकृतिमाप्तवान्

સાંબ વારાણસીમાં પહોંચી અંશુમાલિન (સૂર્યદેવ)ની વિધિવત્ આરાધના કરીને, તેની પાછળ એક કુંડ સ્થાપી, પોતાની સ્વાભાવિક સ્થિતિ (આરોગ્ય) પ્રાપ્ત કરી।

Verse 47

सांबादित्यस्तदारभ्य सर्वव्याधिहरो रविः । ददाति सर्वभक्तेभ्योऽनामयाः सर्वसंपदः

ત્યાંથી સાંબાદિત્ય—સૂર્યદેવ—સર્વ વ્યાધિઓનો હરણ કરનાર થયો; તે પોતાના સર્વ ભક્તોને નિરોગતા અને સર્વ પ્રકારની સમૃદ્ધિ આપે છે.

Verse 48

सांबकुंडे नरः स्नात्वा रविवारेऽरुणोदये । सांबादित्यं च संपूज्य व्याधिभिर्नाभिभूयते

જે મનુષ્ય રવિવારે અરુણોદયે સાંબકુંડે સ્નાન કરીને અને વિધિપૂર્વક સાંબાદિત્યની પૂજા કરે છે, તે વ્યાધિઓથી પરાજિત થતો નથી.

Verse 49

न स्त्री वैधव्यमाप्नोति सांबादित्यस्य सेवनात् । वंध्या पुत्रं प्रसूयेत शुद्धरूपसमन्वितम्

સાંબાદિત્યની ભક્તિસેવાથી સ્ત્રી વૈધવ્ય પામતી નથી; અને વંધ્યા પણ શુદ્ધ તથા શુભ રૂપવાળો પુત્ર પ્રસવે છે.

Verse 50

शुक्लायां द्विज सप्तम्यां माघे मासि रवेर्दिने । महापर्व समाख्यातं रविपर्व समं शुभम्

હે દ્વિજ! માઘ માસની શુક્લ પક્ષની સપ્તમી જો રવિવારે આવે, તો તે ‘મહાપર્વ’ તરીકે પ્રસિદ્ધ—શુભ ‘રવિપર્વ’ સમાન માનવામાં આવે છે.

Verse 51

महारोगात्प्रमुच्येत तत्र स्नात्वारुणोदये । सांबादित्यं प्रपूज्यापि धर्ममक्षयमाप्नुयात्

ત્યાં અરુણોદયે સ્નાન કરવાથી મહારોગમાંથી મુક્તિ મળે છે; અને સાંબાદિત્યની પૂજા કરવાથી અક્ષય ધર્મપુણ્ય પ્રાપ્ત થાય છે.

Verse 52

सन्निहत्यां कुरुक्षेत्रे यत्पुण्यं राहुदर्शने । तत्पुण्यं रविसप्तम्यां माघे काश्यां न संशयः

કુરુક્ષેત્રની સન્નિહત્યામાં રાહુદર્શનથી જે પુણ્ય મળે છે, તે જ પુણ્ય માઘ માસની રવિ-સપ્તમીએ કાશીમાં પ્રાપ્ત થાય છે—એમાં સંશય નથી।

Verse 53

मधौमासि रवेर्वारे यात्रा सांवत्सरी भवेत् । अशोकैस्तत्र संपूज्य कुंडे स्नात्वा विधानतः

મધુ માસમાં, રવિવારે કરેલી યાત્રા ‘સાંવત્સરી’ એટલે વાર્ષિક પુણ્યફલદાયી બને છે; ત્યાં અશોક પુષ્પોથી પૂજા કરીને અને કુંડમાં વિધિપૂર્વક સ્નાન કરવું જોઈએ।

Verse 54

सांबादित्यं नरो जातु न शोकैरभिभूयते । संवत्सरकृतात्पापाद्बहिर्भवति तत्क्षणात्

જે મનુષ્ય સાંબાદિત્યનો આશ્રય લે છે, તે કદી શોકથી અભિભૂત થતો નથી; અને વર્ષભરના સંચિત પાપો તે જ ક્ષણે દૂર થઈ જાય છે।

Verse 55

विश्वेशात्पश्चिमाशायां सांबेनात्र महात्मना । सम्यगाराधिता मूर्तिरादित्यस्य शुभप्रदा

વિશ્વેશ્વરના પશ્ચિમ દિશામાં, મહાત્મા સાંબે અહીં આદિત્યની શુભપ્રદ મૂર્તિનું સમ્યક્ આરાધન કર્યું।

Verse 56

इयं भविष्या तन्मूर्तिरगस्ते त्वत्पुरोऽकथि । तामभ्यर्च्य नमस्कृत्य कृत्वाष्टौ च प्रदक्षिणाः । नरो भवति निष्पापः काशीवास फलं लभेत्

હે અગસ્ત્ય! તારા સમક્ષ કહેવામાં આવ્યું હતું—‘આ મૂર્તિ ભવિષ્યમાં પણ સ્થિર રહેશે.’ તેની પૂજા કરીને, નમસ્કાર કરીને અને આઠ પ્રદક્ષિણાઓ કરવાથી મનુષ્ય નિષ્પાપ બને છે અને કાશીવાસનું પૂર્ણ ફળ પામે છે।

Verse 57

सांबादित्यस्य माहात्म्यं कथितं ते महामते । यच्छ्रुत्वापि नरो जातु यमलोकं न पश्यति

હે મહામતે! મેં તને સાંબાદિત્યનું માહાત્મ્ય કહેલું છે. આ સાંભળનાર મનુષ્ય ક્યારેય યમલોકનું દર્શન કરતો નથી.

Verse 58

इदानीं द्रौपदादित्यं कथयिष्यामि तेनघ । तथा द्रौपदआदित्यः संसेव्यो भक्तसिद्धिदः

હવે, હે નિષ્પાપ! હું દ્રૌપદાદિત્યનું વર્ણન કરીશ. દ્રૌપદાદિત્ય ભક્તોને સિદ્ધિ આપનાર હોવાથી ભક્તિપૂર્વક સેવ્ય છે.