Dashati 2
Aindra praise: Indra as the pre-eminent ritual power and victorious protector invoked for strength and success
Indra
Heroic and energizing (vīra-rasa) suited to invocation of power and rallying
R̥ṣi attribution is not supplied here; these verses likely derive from multiple RV sources typical of Sāmavedic selection so a single family attribution cannot be asserted without concordance.
ઐન્દ્ર સ્તુતિ: યજ્ઞમાં પરમ શક્તિ અને વિજયી રક્ષક તરીકે ઇન્દ્રને બળ, વિજય અને સફળતા માટે આહ્વાન. ઇન્દ્રને ‘બ્રહ્મ/ઋત્વિજ’ (યજ્ઞાધિપતિ, પવિત્ર તેજ) રૂપે સ્તુત કરવામાં આવે છે; ‘ગોત્રભિદ્’ જેવા વિજય-મોટિફ—ગાયોનું મુક્તિકરણ, અવરોધોનું ભેદન, સાથીઓનું એકત્રીકરણ—યોદ્ધા-ઉત્સાહ જગાવે છે. ઋતુ-ક્રમ અનુસાર પ્રજ્વલિત અગ્નિ હવિષ્ય વહન કરનાર યજ્ઞબળ બને છે; ઉષા નવપુનર્જાગરણ અને શુભ પ્રકાશની સહાયક કોસ્મિક નિશાની તરીકે પ્રગટે છે. યોગ્ય રીતે ગોઠવાયેલા યજ્ઞ દ્વારા ઇન્દ્રનું ઓજસ અને અધિપત્ય અસરકારક ‘બ્રહ્મ’ રૂપે પ્રાપ્ત થઈ સમુદાયને રક્ષા, સમૃદ્ધિ અને વિજય આપે છે—આ આ દશતીનો મુખ્ય ભાવ છે.
Mantras
Mantra 1
बृहस्पते परि दीया रथेन रक्षोहामित्रां अपबाधमानः प्रभञ्जन्सेनाः प्रमृणो युधा जयन्नस्माकमेध्यविता रथानाम्
હે બૃહસ્પતે, તારા રથથી અમને પરિઘેરી—રાક્ષસહંતા, શત્રુઓને દૂર હાંકી કાઢનાર—તેમની સેનાઓને ચકનાચૂર કરી, યુદ્ધમાં તેમને નાશ કરી, વિજય પામીને, અમારા રથોના રક્ષક થા.
Mantra 2
बलविज्ञायः स्थविरः प्रवीरः सहस्वान्वाजी सहमान उग्रः अभिवीरो अभिसत्वा सहोजा जैत्रमिन्द्र रथमा तिष्ठ गोवित्
હે ઇન્દ્ર! બળને ઓળખનાર, અડગ, અગ્રણી વીર, સહસ્રબળવાન, વિજયી અશ્વવાળો, સામનો કરીને જીતનાર, ઉગ્ર; સર્વવીરોમાં અતિશય વીર, બળથી આક્રમક, સહજ બળથી જન્મેલો, વિજયદાયક—હે ઇન્દ્ર, જયરથ પર આરોહણ કર; અને ગો-વિજય (ગોવિત) પ્રદાન કર.
Mantra 3
गोत्रभिदं गोविदं वज्रबाहुं जयन्तमज्म प्रमृणन्तमोजसा इमं सजाता अनु वीरयध्वमिन्द्रं सखायो अनु सं रभध्वम्
ગોત્રભેદક, ગોવિદ, વજ્રબાહુ, વિજયી—રણમાર્ગે ઓજસાથી શત્રુને ચકનાચૂર કરનાર તેને; હે સજાતાઓ, આ ઇન્દ્રને અનુસરી તમારું વીર્ય પ્રગટાવો; હે સખાઓ, ઇન્દ્રને અનુસરી એકત્ર થાઓ અને દૃઢપણે પકડી રહો.
Frequently Asked Questions
Here “brahmā” points to sacred power (and can also echo the brahman-priest’s supervisory role). “ṛtviya” links Indra to the properly timed rite (ṛtu), presenting him as the ritual’s effective lord whose power makes the sacrifice succeed.
It recalls Indra’s mythic act of breaking obstructions to release the ‘cows’—a symbol of wealth, nourishment, and even light. In ritual praise it becomes a prayer for removing constraints and securing prosperity and victory.
Sāmavedic decads often weave supporting deities into the main praise. Agni is the kindled force that carries offerings and establishes the rite’s order; Uṣas marks auspicious renewal. Together they frame Indra’s power as operating within a well-kindled, well-timed sacrifice.