
The Concluding Observance (Udyāpana) of the Cāturmāsya Vows
આ અધ્યાયમાં ચાતુર્માસ્ય વ્રતોની અનિવાર્ય પૂર્ણતા ‘ઉદ્યાપન’ તરીકે વર્ણવાઈ છે. નારદ સમાપનવિધિ પૂછે છે; ઉમાપતિ શિવ સમજાવે છે કે ઉદ્યાપન વિના વ્રતફળ પૂર્ણ મળતું નથી, અને અધૂરું/દોષયુક્ત આચરણ ભારે કર્મદોષનું કારણ બની શકે છે. ચાતુર્માસ્ય પૂર્ણ થઈ જગન્નાથ જાગે ત્યારબાદ વ્રતી બ્રાહ્મણો પાસે જઈ ક્ષમા માગે છે, દેવની પ્રસન્નતા પ્રાર્થવે છે અને વ્રતમાં જે ત્યાગ્યું હોય તેનું પ્રતિસ્થાન દાન આપે છે—જેમ કે તેલ ત્યાગ્યું હોય તો ઘી, ઘી ત્યાગ્યું હોય તો દૂધ વગેરે. ત્યારપછી વ્રતવિશેષ મુજબ દાન-ભોજનનું વિધાન છે: મૌનદિને સોનાં સાથે તલના પિંડ/લાડુ, ભોજનદિને દહીં-ભાત, રાત્રિભોજન વ્રતમાં ષડ્રસ ભોજન, સોનાં સાથે ગાય-બળદ, દીપદાન (સુવર્ણ દીપ સહિત), પાદુકા, અનાજ-ફળ, કોઠાર/ભંડાર વગેરે. અંતે શંખ-ચક્ર-ગદા ધારણ કરનાર અનાદિ વિષ્ણુની શુદ્ધ પૂજા કરીને પાપનાશક પ્રભુ સમક્ષ વ્રતની પૂર્ણતા સ્થાપિત થાય છે।
No shlokas available for this adhyaya yet.