Adhyaya 233

ઉમા–મહેશ્વર સંવાદમાં શિવ કહે છે કે એકાદશી વ્રત સર્વ આપત્તિનો નાશ કરનારું અને પરમ પુણ્યદાયક છે. એકાદશીના અનુષ્ઠાન પછી દ્વાદશીએ શ્રદ્ધા, જાગરણ અને ભક્તિ સાથે પુરુષોત્તમનું પૂજન કરવું વિષ્ણુને અત્યંત પ્રિય છે; દ્વાદશીએ તુલસી અને શ્રી (લક્ષ્મી) સહિત જનાર્દનનું આરાધન કરવાથી બંધન તૂટે છે અને ભગવાનનું પરમ ધામ મળે છે. જે માયામોહથી આ પૂજા અવગણે છે તે પાપમાં પડી નરકફળ ભોગવે છે—એવો ઉપદેશ આપવામાં આવે છે. પછી પ્રસંગ ક્ષીરસાગરનો આવે છે—શેષશય્યા પર શયન કરનાર વિષ્ણુ કૂર્મરૂપે પ્રગટ થાય છે. દેવો સ્તુતિ કરીને શેષ અને દિગ્ગજોને સહાય માટે વર માંગે છે; ભગવાન સાત દ્વીપો સહિત પૃથ્વી ધારણ કરવાની પ્રતિજ્ઞા કરીને તેમને અનુગ્રહ કરે છે. અંતે વિષ્ણુની આજ્ઞાપાલન કરનાર સિદ્ધ યોગી અને મુનિઓની પ્રશંસા થાય છે અને શ્રી-પ્રસંગ, કૂર્મ-મહિમા તથા એકાદશી–દ્વાદશી ક્રમવિધિનો સાર ઉપસંહારમાં કહેવાય છે.