Adhyaya 11

આ અધ્યાયમાં વૈષ્ણવની પ્રાતઃપૂજા માટેનો ક્રમબદ્ધ વિધાન દર્શાવવામાં આવ્યો છે. બ્રહ્મમુહૂર્તે ઉઠવું, મલોત્સર્ગના નિયમો, શૌચાચાર, માટી અને પાણીથી શુદ્ધિ, તેમજ દંતધાવન અને જિહ્વાશોધન માટે સમય‑પદ્ધતિ‑નિષેધો વર્ણવાયા છે. ત્યારબાદ રાત્રિવસ્ત્ર ત્યજી નારાયણસ્મરણ કરવું અને લક્ષ્મીસહિત શ્રીકૃષ્ણને જાગૃત કરી સેવા‑ભાવના અંગો કરવાનું જણાવાયું છે. પછી મંદિર‑સેવાનો વિધાન આવે છે—જૂના અવશેષ દૂર કરવું, ઝાડૂ મારવું, માટી/ગોમયથી લેપન કરવું—આને અતિ પુણ્યદાયક કહેવામાં આવ્યું છે. પાત્રો‑ઉપકરણોની શુદ્ધિ, સ્નાનશિષ્ટાચાર, પગ ધોઈ ગર્ભગૃહમાં પ્રવેશ, યોગ્ય આસન અને દિશા‑નિયમો પણ નિર્દેશિત છે. શંખ અને તુલસી સાથે દેવસ્નાન, દિક્બંધન, સંકલ્પ, ન્યાસ, કૃષ્ણધ્યાન, ઉપચાર, મંત્રજપ, નૈવેદ્ય, પ્રદક્ષિણા અને સાષ્ટાંગ નમસ્કારનો ક્રમ આપવામાં આવ્યો છે. અંતે પ્રસાદ‑તત્ત્વ સમજાવવામાં આવે છે—નિર્માલ્ય, તુલસીની સુગંધ, વિષ્ણુપાદોદક અને નૈવેદ્ય પાપનાશક છે; અને પૂજાના ફળનો નિર્ણાયક આધાર અંતે ભક્તિ જ છે એમ ઘોષિત થાય છે.