Adhyaya 107

Verse 1

कुंजल उवाच । अथासौ नारदः स्वर्गादायुराजानमागतः । आगत्य कथयामास कस्माद्राजन्प्रशोचसे

કુંજલ બોલ્યો—પછી નારદ સ્વર્ગમાંથી ઉતરી આયુરાજા પાસે આવ્યા અને આવીને બોલ્યા—“હે રાજન, તમે શા માટે શોક કરો છો?”

Verse 2

पुत्रापहरणं तेऽद्य क्षेमं जातं महामते । देवादीनां महाराज एवं ज्ञात्वा तु मा शुचः

હે મહામતે, આજે તમારા પુત્ર-અપહરણનો પ્રસંગ ક્ષેમરૂપે નિવૃત્ત થયો છે. હે મહારાજ, દેવાદિમાં જે બન્યું તે જાણી શોક ન કરશો।

Verse 3

सर्वज्ञः सगुणो भूत्वा सर्वविज्ञानसंयुतः । सर्वकलाभिसंपूर्ण आगमिष्यति ते सुतः

સર્વજ્ઞ, સદ્ગુણોથી યુક્ત, સર્વવિધ જ્ઞાનથી સંયુક્ત અને સર્વ કલાઓમાં પરિપૂર્ણ—એવો પુત્ર તને અવશ્ય જન્મશે.

Verse 4

येनाप्यपहृतस्तेऽद्य बालो देवगुणोपमः । आत्मगेहे महाराज कालो नीतो न संशयः

હે મહારાજ, દેવતુલ્ય ગુણો ધરાવતો તે બાલક આજે કોઈક દ્વારા અપહૃત થયો છે; નિઃસંદેહ તેને થોડો સમય પોતાના જ ઘરમાં રાખવામાં આવ્યો છે.

Verse 5

तस्याप्यंतं स वै कर्त्ता महावीर्यो महाबलः । स त्वामभ्येष्यते भूप शिवस्य सुतया सह

મહાવીર્ય અને મહાબળવાળો એ કર્તા તેનો પણ અંત લાવશે. હે ભુપ, તે શિવની પુત્રી સાથે તારી પાસે આવશે.

Verse 6

इंद्रोपेंद्रसमः पुत्रो भविष्यति स्वतेजसा । इंद्रत्वं भोक्ष्यते सोऽपि निजैश्च पुण्यकर्मभिः

પોતાના સ્વતેજથી તારો પુત્ર ઇન્દ્ર અને ઉપેન્દ્ર સમાન થશે; અને પોતાના પુણ્યકર્મોથી તે પણ ઇન્દ્રત્વનું રાજ્ય ભોગવશે.

Verse 7

एवमाभाष्य राजानमायुं देवर्षिसत्तमः । जगाम सहसा तस्य पश्यतः सानुगस्य ह

આ રીતે રાજા આયુને સંબોધીને દેવર્ષિઓમાં શ્રેષ્ઠ તે ઋષિ, રાજા અને તેના અનુચરો જોઈ રહ્યા હતા ત્યારે અચાનક ત્યાંથી પ્રસ્થાન કરી ગયો.

Verse 8

गते तस्मिन्महाभागे नारदे देवसंमिते । आयुरागत्य तां राज्ञीं तत्सर्वं विन्यवेदयत्

દેવસમ્મત મહાભાગ નારદ ગયા પછી આયુસ આવીને તે રાણીને સર્વ વાતો યથાવત્ નિવેદિત કરી।

Verse 9

दत्तात्रेयेण यो दत्तः पुत्रो देववरोत्तमः । स वै राज्ञि कुशल्यास्ते विष्णोश्चैव प्रसादतः

દત્તાત્રેયે આપેલો તે દેવોત્તમ પુત્ર, માત્ર વિષ્ણુના પ્રસાદથી જ રાણી કૌશલ્યાને પ્રાપ્ત થયો।

Verse 10

येनाप्यसौ हृतः पुत्रः सगुणो मे वरानने । शिरस्तस्य गृहीत्वा तु पुनरेवागमिष्यति

હે વરાનને! જેણે પણ મારા સગુણ પુત્રને હરી લીધો છે, તે તેનું શિર લઈને ફરી પાછો આવશે।

Verse 11

इत्याह नारदो भद्रे मा कृथाः शोकमेव च । त्यज चैनं महामोहं कार्यधर्मविनाशनम्

નારદે કહ્યું—“ભદ્રે, શોક ન કર; કાર્ય અને ધર્મનો નાશ કરનાર આ મહામોહને ત્યજી દે।”

Verse 12

भर्तुर्वाक्यं निशम्यैवं राज्ञी इंदुमती ततः । हर्षेणापि समाविष्टा पुत्रस्यागमनं प्रति

પતિના આવા વચન સાંભળી રાણી ઇંદુમતી પુત્રના આગમનની આશાથી હર્ષથી ભરાઈ ગઈ।

Verse 13

यथोक्तं देवऋषिणा तत्तथैव भविष्यति । दत्तात्रेयेण मे दत्तस्तनपो ह्यजरामरः

દેવઋષિએ જેમ કહ્યું છે તેમ જ નિશ્ચયે થશે. દત્તાત્રેયે મને આપેલું તપોબળ ખરેખર અજર‑અમર છે.

Verse 14

भविष्यति न संदेहः प्रतिभात्येनमेव हि । इत्येवं चिंतयित्वा तु ननाम द्विजपुंगवम्

આ થશે—કોઈ સંદેહ નથી; મને તો એમ જ સ્પષ્ટ દેખાય છે. એમ વિચારીને તેણે શ્રેષ્ઠ દ્વિજને પ્રણામ કર્યો.

Verse 15

नमोस्तु तस्मै परिसिद्धिदाय अत्रेः सुपुत्राय महात्मने च । यस्य प्रसादेन मया सुपुत्रः प्राप्तः सुधीरः सुगुणः सुपुण्यः

અત્રિના મહાત્મા સુપુત્ર, પરિપૂર્ણ સિદ્ધિ આપનાર તેમને નમસ્કાર. જેમની કૃપાથી મને બુદ્ધિમાન, ગુણવાન અને અતિ પુણ્યશીલ સુપુત્ર પ્રાપ્ત થયો.

Verse 16

एवमुक्त्वा तु सा देवी विरराम सुदुःखिता । आगमिष्यंतमाज्ञाय नहुषं तनयं पुनः

આમ કહી તે દેવી અત્યંત દુઃખિત થઈ મૌન રહી. પોતાનો પુત્ર નહુષ ફરી આવવાનો છે એમ જાણીને.

Verse 107

इति श्रीपद्मपुराणे भूमिखंडे वेनोपाख्याने गुरुतीर्थमाहात्म्ये च्यवनचरित्रे नाहुषाख्याने सप्तोत्तरशततमोऽध्यायः

આ રીતે શ્રીપદ્મપુરાણના ભૂમિખંડમાં—વેનોપાખ્યાન, ગુરુતીર્થમાહાત્મ્ય, ચ્યવનચરિત્ર અને નહુષાખ્યાનના અંતર્ગત—એકસો સાતમો અધ્યાય સમાપ્ત થયો.