Shloka 82
Mohinī-ākhyāna: The Trial of Ekādaśī and the King’s Satya-saṅkalpa
कीर्तिप्रभंगे वृजिनं भविष्यति प्रजावधे यन्मनुराह सत्यम् । संमार्जयित्वा विमलं यशः स्वं कथं सुखी स्यां नृपते ततः क्षमः ॥ ८२ ॥
kīrtiprabhaṃge vṛjinaṃ bhaviṣyati prajāvadhe yanmanurāha satyam | saṃmārjayitvā vimalaṃ yaśaḥ svaṃ kathaṃ sukhī syāṃ nṛpate tataḥ kṣamaḥ || 82 ||
કીર્તિ ભંગ થાય તો દુર્ભાગ્ય નિશ્ચિત આવે છે; અને મનુએ સત્ય કહ્યું છે કે પ્રજાવધ મહાપાપ છે. હું મારી નિર્મળ યશને ફરી સાફ કરીને સ્થાપિત કરું તોય, ત્યાર પછી હું કેવી રીતે સુખી રહું, હે નૃપતિ? તેથી મને ક્ષમા કરો અને આ માર્ગ ન અપનાવો।
Unspecified (a petitioner/adviser addressing a king within the narrative)
Vrata: none
Primary Rasa: shanta
Secondary Rasa: karuna
FAQs
It links inner well-being to dharma: harming one’s subjects creates vṛjina (sinful consequence) and destroys kīrti, so even restored reputation cannot bring real happiness without righteous conduct.
Indirectly, it supports bhakti by insisting on ethical living: devotion matures on a foundation of dharma—non-violence toward dependents and compassionate kingship—without which spiritual peace is obstructed.
No specific Vedanga technique is taught; the verse instead applies smṛti-based rāja-nīti (Manu’s dharma guidance) as practical governance ethics: protect prajā and avoid actions that generate pāpa.