Shloka 16
Draupadī’s Grief at Seeing the Heroes in Disguise (द्रौपदी-विषादः / वेष-परिभव-वर्णनम्)
Devanagari script
जिनके कहीं यात्रा करते समय दस हजार हाथी और सोनेकी मालाएँ पहने हुए सहस्रों घोड़े पीछे-पीछे चलते थे, वे ही महाराज यहाँ जूएसे जीविका चलाते हैं ।। रथा: शतसहस्राणि नृपाणाममितौजसाम् | उपासन्त महाराजमिन्द्रप्रस्थे युधिष्ठिरम्
Transliteration
rathāḥ śata-sahasrāṇi nṛpāṇām amita-ojasām | upāsanta mahārājam indraprasthe yudhiṣṭhiram ||
Translation
ઇન્દ્રપ્રસ્થમાં અમિત પરાક્રમી રાજાઓના શતસહસ્ર રથો મહારાજ યુધિષ્ઠિરની સેવામાં હાજર રહેતા.
Word by Word
रथाःchariots
रथाः:
Karta
TypeNoun
Rootरथ
FormMasculine, Nominative, Plural
शतसहस्राणिhundreds of thousands
शतसहस्राणि:
Karta
TypeNoun
Rootशतसहस्र
FormNeuter, Nominative, Plural
नृपाणाम्of kings
नृपाणाम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootनृप
FormMasculine, Genitive, Plural
अमितौजसाम्of those of immeasurable might
अमितौजसाम्:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootअमितौजस्
FormMasculine, Genitive, Plural
उपासन्तserved / attended upon
उपासन्त:
Karta
TypeVerb
Rootउप-आस्
FormImperfect (Lan), 3rd, Plural, Parasmaipada
महाराजम्the great king
महाराजम्:
Karma
TypeNoun
Rootमहाराज
FormMasculine, Accusative, Singular
इन्द्रप्रस्थेin Indraprastha
इन्द्रप्रस्थे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootइन्द्रप्रस्थ
FormNeuter, Locative, Singular
युधिष्ठिरम्Yudhishthira
युधिष्ठिरम्:
Karma
TypeNoun
Rootयुधिष्ठिर
FormMasculine, Accusative, Singular
Speaker
वैशम्पायन उवाच
Characters & Entities
V
VaiśampāyanaY
YudhiṣṭhiraI
IndraprasthaK
kings (nṛpāḥ)C
chariots (rathāḥ)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes