Shloka 19
Adhyāya 96: Nārada Guides Mātali in Varuṇa’s Realm
Varuṇa-loka Darśana
Devanagari script
भार्ययानु स सम्मन्त्रय सह रात्रौ सुधर्मया । मातलिनागलोकाय चकार गमने मतिम्,तब उन्होंने रातमें अपनी पत्नी सुधमाके साथ सलाह करके नागलोकमें जानेका विचार किया
Transliteration
bhāryayānu sa sammantrya saha rātrau sudharmayā | mātalī nāgalokāya cakāra gamane matim ||
Translation
રાત્રે પોતાની પત્ની સુધર્મા સાથે પરામર્શ કરીને, માતલિના પ્રસંગે તેમણે નાગલોક જવાનો નિશ્ચય કર્યો।
Word by Word
भार्ययाwith (his) wife
भार्यया:
Karana
TypeNoun
Rootभार्या
FormFeminine, Instrumental, Singular
अनुafterwards; following
अनु:
TypeIndeclinable
Rootअनु
सःhe
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
सम्मन्त्रयhaving consulted
सम्मन्त्रय:
TypeVerb
Rootसम् + मन्त्र्
FormAbsolutive (Gerund)
सहtogether with
सह:
TypeIndeclinable
Rootसह
रात्रौat night
रात्रौ:
Adhikarana
TypeNoun
Rootरात्रि
FormFeminine, Locative, Singular
सुधर्मयाwith Sudharmā
सुधर्मया:
Karana
TypeNoun
Rootसुधर्मा
FormFeminine, Instrumental, Singular
मातलिनाwith Mātali
मातलिना:
Karana
TypeNoun
Rootमातलि
FormMasculine, Instrumental, Singular
नागलोकायto the serpent-world (Nāgaloka)
नागलोकाय:
Sampradana
TypeNoun
Rootनागलोक
FormMasculine, Dative, Singular
चकारmade; did
चकार:
TypeVerb
Rootकृ
FormPerfect, 3, Singular
गमनेin (the matter of) going; for going
गमने:
Adhikarana
TypeNoun
Rootगमन
FormNeuter, Locative, Singular
मतिम्intention; resolve
मतिम्:
Karma
TypeNoun
Rootमति
FormFeminine, Accusative, Singular
Speaker
कण्व उवाच
Characters & Entities
क
कण्व (Kaṇva)स
सुधर्मा (Sudharmā)म
मातलि (Mātali)न
नागलोक (Nāgaloka)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes