Shloka 22
अध्याय ८२ — केशवप्रयाणे निमित्तदर्शनम्
Omens and Reception During Keśava’s Departure
ततः सात्यकिमारोप्य प्रययौ पुरुषोत्तम: । पृथिवीं चान्तरिक्षं च रथघोषेण नादयन्,तदनन्तर सात्यकिको भी उसी रथपर बैठाकर पुरुषोत्तम श्रीकृष्णने रथकी गम्भीर ध्वनिसे पृथ्वी और आकाशको गुँजाते हुए वहाँसे प्रस्थान किया
tataḥ sātyakim āropya prayayau puruṣottamaḥ | pṛthivīṃ cāntarikṣaṃ ca rathaghoṣeṇa nādayan |
ત્યારબાદ પુરુષોત્તમ શ્રીકૃષ્ણે સાત્યકીને પણ એ જ રથમાં બેસાડીને, રથના ગંभीर ઘોષથી પૃથ્વી અને આકાશને નાદિત કરતાં ત્યાંથી પ્રસ્થાન કર્યું।
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights decisive, duty-oriented action in a charged ethical setting: leadership expresses itself through purposeful movement and readiness, signaling commitment to one’s allies and to the course of dharma as events move toward conflict.
Vaiśampāyana narrates that Kṛṣṇa seats Sātyaki on the chariot and departs. The chariot’s thunderous sound is described as reverberating through earth and sky, emphasizing the gravity and momentum of the unfolding mission in the Udyoga Parva.