Shloka 6
अर्जुनोक्तिः—कृष्णं प्रति पुरुषकार‑कर्म‑विचारः
Arjuna’s Address to Krishna: Agency, Action, and Immediate Counsel
Devanagari script
स एव हेतुर्भूत्वा हि पुरुषस्यार्थसिद्धिषु । विनाशेडपि स एवास्य संदिग्धं॑ कर्म पौरुषम्
Translation
એ જ પુરુષાર્થ ક્યારેક પુરુષના કાર્યસિદ્ધિનું કારણ બને છે અને ક્યારેક વિનાશનું પણ હેતુ બની જાય છે. તેથી જેમ દૈવનું ફળ સંદિગ્ધ છે, તેમ પુરુષાર્થનું ફળ પણ સંદિગ્ધ છે.
Word by Word
सःhe/that (same)
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
एवindeed/only
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
हेतुःcause
हेतुः:
Karta
TypeNoun
Rootहेतु
FormMasculine, Nominative, Singular
भूत्वाhaving become
भूत्वा:
TypeVerb
Rootभू
Formक्त्वा (absolutive/gerund), Parasmaipada (usage-neutral here)
हिindeed/for
हि:
TypeIndeclinable
Rootहि
पुरुषस्यof a man/person
पुरुषस्य:
TypeNoun
Rootपुरुष
FormMasculine, Genitive, Singular
अर्थसिद्धिषुin the attainments of aims/successes
अर्थसिद्धिषु:
Adhikarana
TypeNoun
Rootअर्थसिद्धि
FormFeminine, Locative, Plural
विनाशेin destruction/ruin
विनाशे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootविनाश
FormMasculine, Locative, Singular
अपिalso/even
अपि:
TypeIndeclinable
Rootअपि
सःhe/that (same)
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
एवindeed/only
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
अस्यof him/of this (person)
अस्य:
TypePronoun
Rootइदम्
FormMasculine/Neuter, Genitive, Singular
संदिग्धम्uncertain/doubtful
संदिग्धम्:
TypeAdjective
Rootसंदिग्ध
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular
कर्मact/deed
कर्म:
TypeNoun
Rootकर्मन्
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular
पौरुषम्manly effort/human endeavor
पौरुषम्:
TypeNoun/Adjective
Rootपौरुष
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular
Speaker
भीमसेन उवाच
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Meter (Chandas)
Sandhi Notes