Previous Verse
Next Verse

Shloka 18

Sanatsujāta–Dhṛtarāṣṭra Saṃvāda: Pramāda as Mṛtyu

Chapter 42

विकत्थन: स्पृहयालुर्मनस्वी बिभ्रत्‌ कोपं चपलो<रक्षणश्न | एतान्‌ पापा: षण्नरा: पापधर्मान्‌ प्रकुर्वते नो त्रसनन्‍्त: सुदुर्गे

vikatthanaḥ spṛhayālur manasvī bibhrat kopaṃ capalo 'rakṣaṇaś ca | etān pāpāḥ ṣaṇnarāḥ pāpadharmān prakurvate no trasantaḥ sudurge ||

સનત્સુજાતે કહ્યું—બડાઈ મારનાર, લાલસાગ્રસ્ત, સ્વઇચ્છાચારી; તરત ક્રોધે ચઢનાર, ચંચળ અને સંયમરહિત—આવા છ પ્રકારના પાપી મનુષ્યો ઘોર સંકટમાં પણ ડર્યા વિના પાપકર્મ કરે છે.

vikatthanaḥboastful
vikatthanaḥ:
Karta
TypeAdjective
Rootvikatthana
Formmasculine, nominative, singular
spṛhayāluḥcovetous, desirous
spṛhayāluḥ:
Karta
TypeAdjective
Rootspṛhayālu
Formmasculine, nominative, singular
manasvīhigh-minded, proud-spirited
manasvī:
Karta
TypeAdjective
Rootmanasvin
Formmasculine, nominative, singular
bibhratbearing, holding
bibhrat:
Karta
TypeVerb
Rootdhṛ
Formśatṛ (present active participle), masculine, nominative, singular
kopamanger
kopam:
Karma
TypeNoun
Rootkopa
Formmasculine, accusative, singular
capalaḥfickle, restless
capalaḥ:
Karta
TypeAdjective
Rootcapala
Formmasculine, nominative, singular
rakṣaṇaśīlaḥhaving the habit of guarding/protecting (i.e., watchful/defensive by nature)
rakṣaṇaśīlaḥ:
Karta
TypeAdjective
Rootrakṣaṇa-śīla
Formmasculine, nominative, singular
etānthese
etān:
Karma
TypeAdjective
Rootetad
Formmasculine, accusative, plural
pāpāḥwicked
pāpāḥ:
Karta
TypeAdjective
Rootpāpa
Formmasculine, nominative, plural
ṣaṭsix
ṣaṭ:
Karta
TypeAdjective
Rootṣaṣ
Formmasculine, nominative, plural
narāḥmen, persons
narāḥ:
Karta
TypeNoun
Rootnara
Formmasculine, nominative, plural
pāpadharmānsinful practices/ways
pāpadharmān:
Karma
TypeNoun
Rootpāpa-dharma
Formmasculine, accusative, plural
prakurvatethey practice, they commit
prakurvate:
Karta
TypeVerb
Rootpra + kṛ
Formpresent (laṭ), ātmanepada, 3rd, plural
nanot
na:
TypeIndeclinable
Rootna
trasantaḥfearing, trembling
trasantaḥ:
Karta
TypeVerb
Roottras
Formśatṛ (present active participle), masculine, nominative, plural
sudurgaḥin a very difficult situation/stronghold
sudurgaḥ:
Adhikarana
TypeNoun
Rootsu-durga
Formmasculine, locative, singular

सनत्युजात उवाच

S
Sanatsujata