Shloka 16
Udyoga Parva 21 — Bhīṣma’s Conciliatory Counsel, Karṇa’s Rebuttal, and Dhṛtarāṣṭra Sends Sañjaya (भीष्म-कर्ण-विवादः; संजय-प्रेषणम्)
“यदि पाण्डव धर्मको त्यागकर युद्ध ही करना चाहते हैं तो इन कुरुश्रेष्ठ वीरोंसे भिड़नेपर मेरी बात याद करेंगे” ।। भीष्म उवाच कि नु राधेय वाचा ते कर्म तत् स्मर्तुमहसि । एक एव यदा पार्थ: षड्रथाञ्जितवान् युधि,भीष्मजी बोले--राधानन्दन! तू जो इस प्रकार बढ़-बढ़कर बातें बनाता है, इससे क्या होगा? तुझे पार्थका वह पराक्रम याद करना चाहिये, जब कि विराटनगरके युद्धमें उन्होंने अकेले ही सम्पूर्ण सेनासहित छ: अतिरथियोंकोी जीत लिया था
bhīṣma uvāca | kiṃ nu rādhēya vācā te karma tat smartum arhasi | eka eva yadā pārthaḥ ṣaḍrathān jitavān yudhi ||
ભીષ્મ બોલ્યા—રાધેય! તારી આ બડાઈભરી વાતોથી શું લાભ? પાર્થીએ યુદ્ધમાં એકલાએ જ છ મહારથીઓને જીત્યા હતા—એ કર્મ સ્મર.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Bhishma teaches restraint and realism: empty boasting is ethically and strategically hollow; one should weigh decisions—especially war—by recalling demonstrated capability and likely consequences.
In the Udyoga Parva’s pre-war deliberations, Bhishma addresses Karna, rebuking his swagger and reminding him of Arjuna’s proven prowess—single-handedly defeating six major chariot-warriors—so that Karna (and the Kaurava side) does not underestimate the Pandavas.