Shloka 69
Drupada’s Alarm and Inquiry Regarding Śikhaṇḍinī (द्रुपदस्य भय-विमर्शः)
Devanagari script
यदि भीष्म: स्त्रियं हन्यात् सन्त: कुर्युविगर्हणम् । नैनं तस्माद्धनिष्यामि दृष्टवापि समरे स्थितम्,यदि भीष्म स्त्रीका वध करे तो साधु पुरुष इसकी निन्दा करेंगे, अत: शिखण्डीको समरभूमिमें खड़ा देखकर भी मैं इसे नहीं मारूँगा
Transliteration
yadi bhīṣmaḥ striyaṃ hanyāt santaḥ kuryur vigarhaṇam | nainaṃ tasmād haniṣyāmi dṛṣṭvāpi samare sthitam ||
Translation
ભીષ્મ બોલ્યા—જો હું, ભીષ્મ, કોઈ સ્ત્રીનો વધ કરું તો સજ્જનો તેની નિંદા કરશે; તેથી સમરભૂમિમાં તેને ઊભો જોઉં તોય હું શિખંડીને નહીં મારું.
Word by Word
यदिif
यदि:
TypeIndeclinable
Rootयदि
भीष्मःBhishma
भीष्मः:
Karta
TypeNoun
Rootभीष्म
FormMasculine, Nominative, Singular
स्त्रियम्a woman
स्त्रियम्:
Karma
TypeNoun
Rootस्त्री
FormFeminine, Accusative, Singular
हन्यात्should kill
हन्यात्:
TypeVerb
Rootहन्
FormOptative (Vidhi-lin), 3rd, Singular, Parasmaipada
सन्तःgood people, the virtuous
सन्तः:
Karta
TypeNoun
Rootसत्
FormMasculine, Nominative, Plural
कुर्युःwould do, would make
कुर्युः:
TypeVerb
Rootकृ
FormOptative (Vidhi-lin), 3rd, Plural, Parasmaipada
विगर्हणम्censure, condemnation
विगर्हणम्:
Karma
TypeNoun
Rootविगर्हण
FormNeuter, Accusative, Singular
नnot
न:
TypeIndeclinable
Rootन
एनम्him (this person)
एनम्:
Karma
TypePronoun
Rootएतद्
FormMasculine, Accusative, Singular
तस्मात्therefore, for that reason
तस्मात्:
TypeIndeclinable
Rootतस्मात् (तद्)
हनिष्यामिI will kill
हनिष्यामि:
TypeVerb
Rootहन्
FormSimple Future (Lṛṭ), 1st, Singular, Parasmaipada
दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
TypeVerb
Rootदृश्
FormAbsolutive (ktvā), Parasmaipada
अपिeven
अपि:
TypeIndeclinable
Rootअपि
समरेin battle
समरे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootसमर
FormMasculine, Locative, Singular
स्थितम्standing, stationed
स्थितम्:
TypeVerb
Rootस्था
FormPast passive participle (kta), Masculine, Accusative, Singular
Speaker
भीष्म उवाच
Characters & Entities
B
BhishmaS
ShikhandiVerse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes