Shloka 36
Adhyāya 160: Arjuna’s Envoy-Message—Critique of Borrowed Valor and Pre-dawn Mobilization
न माया हीन्द्रजालं वा कुहका वापि भीषणा | आत्तशस्त्रस्य मे युद्धे वहन्ति प्रतिगर्जना:,“माया, इन्द्रजाल अथवा भयानक छलना संग्रामभूमिमें हथियार उठाये हुए मुझ दुर्योधनके क्रोध और सिंहनादको ही बढ़ाती हैं (मुझे भयभीत नहीं कर सकती हैं)
na māyā hīndrajālaṃ vā kuhakā vāpi bhīṣaṇā | āttaśastrasya me yuddhe vahanti pratigarjanāḥ ||
ન તો માયા, ન ઇન્દ્રજાળ, ન ભયંકર છલ—કંઈ પણ મને ડગમગાવી શકતું નથી. યુદ્ધભૂમિમાં શસ્ત્ર ઉઠાવેલા મને માટે આ બધું તો મારી પ્રતિગર્જના—મારો ક્રોધ અને સિંહનાદ—વધારે જ પ્રબળ કરે છે.
उलूक उवाच
Educational Q&A
The verse highlights a warrior’s stance of fearlessness: deceptive displays and frightening tricks should not unsettle one who is resolute and prepared. Ethically, it also points to the tension between straightforward valor and reliance on illusion or deceit in war.
Ulūka, acting as a messenger and provocateur in the lead-up to the Kurukṣetra war, boasts that magical illusions or terrifying stratagems cannot intimidate him; instead, they only intensify his defiant response and battle-fury.