Shloka 29
Vidurā–Putra Saṃvāda: Utsāha, Kīrti, and Kṣātra Resolve
Udyoga-parva 131
Devanagari script
दानेनान्यं बलेनान्यं तथा सूनृतया परम् । सर्वतः प्रतिगृह्नीयादू राज्यं प्राप्पेह धार्मिक:
Translation
ધર્માત્મા પુરુષ અહીં રાજ્ય પામીને કોઈને દાનથી, કોઈને બળથી અને કોઈને મધુર વાણીથી સંતોષે; અને આ રીતે સર્વ દિશાઓથી આવેલા લોકોને દાન, માન વગેરે આપી પોતાના બનાવી લે.
Word by Word
दानेनby gift/charity
दानेन:
Karana
TypeNoun
Rootदान
FormNeuter, Instrumental, Singular
अन्यम्another (person)
अन्यम्:
Karma
TypePronoun/Adjective
Rootअन्य
FormMasculine, Accusative, Singular
बलेनby force/power
बलेन:
Karana
TypeNoun
Rootबल
FormNeuter, Instrumental, Singular
अन्यम्another (person)
अन्यम्:
Karma
TypePronoun/Adjective
Rootअन्य
FormMasculine, Accusative, Singular
तथाthus/likewise
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा
सूनृतयाby gentle/pleasant speech
सूनृतया:
Karana
TypeNoun
Rootसूनृता
FormFeminine, Instrumental, Singular
परम्yet another (person)
परम्:
Karma
TypeAdjective
Rootपर
FormMasculine, Accusative, Singular
सर्वतःfrom all sides/everywhere
सर्वतः:
TypeIndeclinable
Rootसर्वतः
प्रतिगृह्णीयात्should win over/accept (people) / should conciliate
प्रतिगृह्णीयात्:
TypeVerb
Rootप्रतिग्रह् (ग्रह्)
FormOptative (Vidhi-lin), 3rd, Singular, Parasmaipada
राज्यम्kingdom
राज्यम्:
Karma
TypeNoun
Rootराज्य
FormNeuter, Accusative, Singular
प्राप्यhaving obtained
प्राप्य:
TypeVerb
Rootप्र-आप्
FormAbsolutive (Gerund), Parasmaipada
इहhere (in this world)
इह:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootइह
धार्मिकःrighteous (man/king)
धार्मिकः:
Karta
TypeAdjective
Rootधार्मिक
FormMasculine, Nominative, Singular
Speaker
वायुदेव उवाच
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Meter (Chandas)
Sandhi Notes