Shloka 56
Udyoga-parva Adhyāya 123 — Bhīṣma–Droṇa–Vidura Upadeśa to Duryodhana
Keśava-vākya aftermath
Devanagari script
मद् द्वितीयं पुनः पार्थ कः प्रार्थयितुमर्हति । युद्धे प्रतीपमायान्तमपि साक्षात् पुरंदर:,'फिर मैं जिसका सारथि बनकर साथ रहूँ और वह अर्जुन प्रतिपक्षी होकर युद्धके लिये आये, उस समय साक्षात् इन्द्र ही क्यों न हों, कौन अर्जुनके साथ युद्ध करना चाहेगा?
Translation
અને ફરી, જ્યારે હું તેનો સારથિ બની તેની સાથે રહું અને તે પાર્થ યુદ્ધમાં પ્રતિપક્ષ બની આગળ આવે—ત્યારે સాక్షાત્ પુરંદર ઇન્દ્ર જ કેમ ન હોય, કોણ તેની સાથે યુદ્ધ કરવા ઇચ્છશે?
Word by Word
मत्than me / from me
मत्:
Apadana
TypePronoun
Rootअस्मद्
Form—, Ablative, Singular
द्वितीयम्as a second (companion)
द्वितीयम्:
Karma
TypeAdjective
Rootद्वितीय
FormMasculine, Accusative, Singular
पुनःagain / further
पुनः:
TypeIndeclinable
Rootपुनः
पार्थO son of Pritha (Arjuna)
पार्थ:
TypeNoun
Rootपार्थ
FormMasculine, Vocative, Singular
कःwho?
कः:
Karta
TypePronoun
Rootकिम्
FormMasculine, Nominative, Singular
प्रार्थयितुम्to request / to ask for
प्रार्थयितुम्:
TypeVerb
Rootप्र + अर्थ्
FormTumun (infinitive)
अर्हतिis worthy / can / deserves
अर्हति:
TypeVerb
Rootअर्ह्
FormPresent (Lat), 3rd, Singular, Parasmaipada
युद्धेin battle
युद्धे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootयुद्ध
FormNeuter, Locative, Singular
प्रतीपम्as an opponent / hostile
प्रतीपम्:
TypeAdjective
Rootप्रतीप
FormMasculine, Accusative, Singular
आयान्तम्coming / approaching
आयान्तम्:
TypeVerb
Rootआ + या
FormShatr (present active participle), Masculine, Accusative, Singular
अपिeven / also
अपि:
TypeIndeclinable
Rootअपि
साक्षात्directly / in person
साक्षात्:
TypeIndeclinable
Rootसाक्षात्
पुरंदरःPurandara (Indra)
पुरंदरः:
Karta
TypeNoun
Rootपुरंदर
FormMasculine, Nominative, Singular
Speaker
वैशम्पायन उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Meter (Chandas)
Sandhi Notes