Shloka 33
आपद्धर्मे वैश्यवृत्तिः, विक्रय-निषेधाः, तथा ब्रह्म-क्षत्र-सम्बन्धः
Emergency Livelihood, Prohibited Trade, and Brahman–Kshatra Regulation
मैत्रा: क्रूराणि कुर्वन्तो जयन्ति स्वर्गमुत्तमम् । धर्म्या: पापानि कुर्वाणा गच्छन्ति परमां गतिम्
maitrāḥ krūrāṇi kurvanto jayanti svargam uttamam | dharmyāḥ pāpāni kurvāṇā gacchanti paramāṃ gatim ||
ભીષ્મે કહ્યું—જે સર્વ પ્રાણીઓ પ્રત્યે મૈત્રીભાવ ધરાવે છે, તે અન્યની રક્ષા માટે દુષ્ટ પ્રત્યે કઠોર વર્તન કરવું પડે તોય ઉત્તમ સ્વર્ગને પામે છે. તેમ જ ધર્માત્મા પુરુષો રક્ષણાર્થે હિંસા વગેરે પાપસદૃશ કર્મ કરતાં હોવા છતાં પરમ ગતિને પ્રાપ્ત થાય છે.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Moral evaluation depends on intention and purpose: a person grounded in friendliness and righteousness may employ harsh or even seemingly sinful means when the aim is protection of others; such protective action, not motivated by hatred or selfishness, can still lead to the highest good.
In Śānti Parva, Bhīṣma instructs Yudhiṣṭhira on dharma after the war. Here he explains a nuanced principle for rulers and righteous people: maintaining benevolence toward all, one may still punish or use force against the wicked to defend the vulnerable, without losing spiritual merit.