Shanti Parva Adhyaya 277 Shloka 16 - Mahabharata | Gujarati | Vedapath

Vyasa

←Previous VerseNext Verse→

Shloka 16

मोक्षधर्मः — स्नेहपाशच्छेदः

Mokṣa-dharma: Cutting the Bonds of Attachment

Devanagari script

अभ्यस्तं भौतिकं पश्यन्‌ भूतानामागतिं गतिम्‌ । निःस्पृह: समदर्शी च पक्‍्वापक्वेन वर्तयन्‌ । आत्मना य: प्रशान्तात्मा लघ्वाहारो जितेन्द्रिय:

Transliteration

abhyastaṃ bhautikaṃ paśyan bhūtānām āgatiṃ gatiṃ | niḥspṛhaḥ samadarśī ca pakvāpakvena vartayan | ātmanā yaḥ praśāntātmā laghvāhāro jitendriyaḥ ||

Translation

ભીષ્મે કહ્યું— જે અભ્યાસપૂર્વક ભૌતિક જગતને જુએ છે અને પ્રાણીઓના આવાગમન—તેમના આવવા-જવા—નું નિરીક્ષણ કરે છે, તે નિઃસ્પૃહ અને સમદર્શી બને છે. પક્વ-અપક્વ જે મળે તેનાથી જીવનનિર્વાહ કરતો, તે અંતરમાં શાંત, લઘ્વાહારી અને જીતેન્દ્રિય બને છે.

Word by Word

अभ्यस्तम्practised, well-acquired

भौतिकम्material, pertaining to elements

पश्यन्seeing, observing

भूतानाम्of beings

आगतिम्coming, arrival

गतिम्going, course, destiny

निःस्पृहःdesireless, without craving

समदर्शीequal-seeing, impartial

चand

पक्वापक्वेनby (means of) the ripe and the unripe (i.e., with whatever is available)

वर्तयन्maintaining (himself), living on

आत्मनाby oneself; with the self

यःwho

प्रशान्तात्माone whose self is tranquil

लघ्वाहारःmoderate in food; light-eating

जितेन्द्रियःone who has conquered the senses

Speaker

भीष्म उवाच

Characters & Entities

Bhishma

bhūtāni (living beings)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes