Shloka 1
मोक्षधर्मः — स्नेहपाशच्छेदः
Mokṣa-dharma: Cutting the Bonds of Attachment
ऑपन-आक्राता छा ् : आ अष्टस प्तरत्याधिकद्विशततमो< ध्याय: हारीत मुनिके द्वारा प्रतिपादित संन्यासीके स्वभाव
Yudhiṣṭhira uvāca: kiṃśīlaḥ kiṃsamācāraḥ kiṃvidyaḥ kiṃparāyaṇaḥ | prāpnoti brahmaṇaḥ sthānaṃ yat paraṃ prakṛter dhruvam ||
યુધિષ્ઠિરે પૂછ્યું—પિતામહ! પ્રકૃતિથી પરે રહેલું પરબ્રહ્મનું અવિનાશી પરમધામ કયા સ્વભાવ, કયા આચરણ, કઈ વિદ્યા અને કઈ કર્મનિષ્ઠાથી યુક્ત પુરુષ પ્રાપ્ત કરી શકે?
युधिछिर उवाच
Educational Q&A
The verse frames liberation as dependent on an integrated ideal: inner character (śīla), disciplined conduct (samācāra), true knowledge (vidyā), and unwavering orientation toward the highest goal (parāyaṇa). It asks what qualities lead beyond prakṛti to the imperishable Brahman.
In Śānti Parva’s instruction section, Yudhiṣṭhira addresses Bhīṣma (Pitāmaha) with a focused inquiry about the marks of a person—especially the renunciant ideal—who can attain the supreme, eternal state beyond material nature.