Shloka 5
ततश्रिन्तामनुप्राप्त: कतमद्दैवतं तु तत् यन्ये द्रुतं प्रसीदेत मानुषैरजडीकृतम्,तब वह इस चिन्तामें पड़ा कि वह कौन-सा देवता है, जो मुझपर शीघ्र प्रसन्न हो जाय और मनुष्योंने आराधना करके जिसे जड न बना दिया हो
tataś cintām anuprāptaḥ katamad daivataṃ tu tat | yan me drutaṃ prasīdet mānuṣair ajadīkṛtam ||
ભીષ્મે કહ્યું—પછી તે ચિંતામાં પડ્યો: ‘એવો કયો દેવ છે જે મારી ઉપર ઝડપથી પ્રસન્ન થાય, અને જેને મનુષ્યોએ પોતાની ઉપાસનાની રીતોથી જડ-યાંત્રિક બનાવી ન નાખ્યો હોય?’
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse highlights discernment in devotion: one should seek the living divine reality that responds to sincere inner surrender, not a deity-concept turned into a rigid, mechanical object through merely external, habitual worship.
Bhishma describes entering a state of contemplation, trying to identify which deity would swiftly grant grace—specifically, a deity not reduced by human practice into an inert, formulaic focus of worship.