Shloka 42
परिव्राजक-आचारः (Conduct of the Wandering Renunciant) — Mahābhārata, Śānti-parva 269
Devanagari script
वेदांश्व॒ वेदितव्यं च विदित्वा च यथास्थितिम् । एवं वेदविदित्याहुरतो5न्यो वातरेचक:
Translation
જે વેદો અને વેદોથી જાણવાપાત્ર તત્ત્વને યથાર્થ રીતે જાણે છે, તેને જ ‘વેદવેત્તા’ કહે છે; તેનાથી ભિન્ન બીજા લોકો તો મોઢેથી વેદ પાઠ કરતા નથી—ધમણાની જેમ માત્ર હવા જ છોડે છે।
Word by Word
वेदान्the Vedas
वेदान्:
Karma
TypeNoun
Rootवेद (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Accusative, Plural
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
वेदितव्यम्what is to be known
वेदितव्यम्:
Karma
TypeAdjective
Rootविद् (धातु) + तव्य (कृत् प्रत्यय)
FormNeuter, Accusative, Singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
विदित्वाhaving known
विदित्वा:
TypeIndeclinable
Rootविद् (धातु) + त्वा (क्त्वा)
FormAbsolutive (ktvā)
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
यथाas, according to
यथा:
TypeIndeclinable
Rootयथा
स्थितिम्the true state/condition
स्थितिम्:
Karma
TypeNoun
Rootस्थिति (प्रातिपदिक)
FormFeminine, Accusative, Singular
एवम्thus, in this way
एवम्:
TypeIndeclinable
Rootएवम्
वेदविद्a knower of the Veda
वेदविद्:
Karta
TypeNoun
Rootवेदविद् (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Singular
इतिthus (quotative)
इति:
TypeIndeclinable
Rootइति
आहुःthey say/call
आहुः:
TypeVerb
Rootअह् (धातु)
FormPerfect (Liṭ), Third, Plural, Parasmaipada
अतःtherefore; from that
अतः:
TypeIndeclinable
Rootअतः
अन्यःother, different
अन्यः:
Karta
TypeAdjective
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Singular
वातरेचकःa mere blower of air (like a bellows)
वातरेचकः:
Karta
TypeNoun
Rootवातरेचक (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Singular
Speaker
कपिल उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes