Shloka 48

तृष्णाक्षय-उपदेशः

Instruction on the Cessation of Craving

Devanagari script

एवं चतुर्णा वर्णानामाश्रमाण्ां प्रवृत्तिषु । एकमालम्बमानानां निर्णये कि निरामयम्‌,इस प्रकार चारों वर्णों और आश्रमोंके लोग सभी प्रवृत्तियोंमें एकमात्र सुखका ही आश्रय लेते हैं--उसीको अपना लक्ष्य बनाकर चलते हैं, अतः सिद्धान्तत: अक्षय सुख क्या है, यह बताइये

Transliteration

evaṁ caturṇāṁ varṇānām āśramāṇāṁ pravṛttiṣu | ekam ālambamānānāṁ nirṇaye kiṁ nirāmayam ||

Translation

આ રીતે ચાર વર્ણો અને આશ્રમોની વિવિધ પ્રવૃત્તિઓમાં લોકો એક જ વસ્તુનો આશ્રય લે છે—સુખનો—એને જ લક્ષ્ય બનાવી આગળ વધે છે. તેથી નિશ્ચિત રીતે કહો: તે નિરામય, અક્ષય સુખ શું છે?

Word by Word

एवम्thus, in this manner

चतुर्णाम्of four

वर्णानाम्of the social classes (varṇas)

आश्रमाणाम्of the life-stages (āśramas)

प्रवृत्तिषुin activities/engagements

एकम्one, single

आलम्बमानानाम्of those resorting to / taking support of

निर्णयेin the determination/decision (as to what is right)

किम्what?

निरामयम्free from disease/sorrow; untroubled (well-being)

Speaker

कपिल उवाच

Characters & Entities

Kapila

varṇa (four social orders)

āśrama (stages of life)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes