Shloka 2
Adhyāya 240: Indriya–Manas–Buddhi–Ātman — The Inner Hierarchy and Restraint (इन्द्रिय-मनस्-बुद्धि-आत्म-क्रमः)
योगकृत्यं तु ते कृत्स्नं वर्तयिष्यामि तच्छृणु । एकत्वं बुद्धिमनसोरिन्द्रियाणां च सर्वश:
yogakṛtyaṁ tu te kṛtsnaṁ vartayiṣyāmi tac chṛṇu | ekatvaṁ buddhimanasor indriyāṇāṁ ca sarvaśaḥ ||
વ્યાસે કહ્યું—હવે સાંભળ; હું તને યોગનું સંપૂર્ણ આચરણ કહું છું—બુદ્ધિ અને મનનું એકત્વ, અને ઇન્દ્રિયોને સર્વ રીતે એ જ એકાગ્ર નિયંત્રણમાં સંકલિત કરવું.
व्यास उवाच
Educational Q&A
The verse introduces a complete exposition of yogic discipline centered on integration: making intellect (buddhi) and mind (manas) function as one, and bringing the senses under comprehensive unified control—an ethical foundation for steadiness, restraint, and inner clarity.
Vyāsa, as the speaker, signals a transition into instruction: he asks the listener to attend and announces that he will explain the full method of Yoga, beginning with the unification of inner faculties and the regulation of the senses.