Previous Verse
Next Verse

Shloka 83

Gārhasthya-Śreṣṭhatā and Kṣatriya-Daṇḍadhāraṇa

Householder Primacy and the Royal Duty of Punishment

ब्राह्मणानां महाराज चेष्टा संसिद्धिकारिका | महाराज! तप, यज्ञ, विद्या, भिक्षा, इन्द्रियसंयम, ध्यान, एकान्तवासका स्वभाव, संतोष और यथाशक्ति शास्त्रज्ञान-ये सब गुण तथा चेष्टाएँ ब्राह्मणोंके लिये सिद्धि प्रदान करनेवाली हैं

vyāsa uvāca | brāhmaṇānāṃ mahārāja ceṣṭā saṃsiddhi-kārikā | tapaḥ yajñaḥ vidyā bhikṣā indriya-saṃyamaḥ dhyānam ekānta-vāsaḥ svabhāvaḥ santoṣaḥ yathā-śakti śāstra-jñānam—ete sarve guṇāś ca ceṣṭāś ca brāhmaṇebhyaḥ siddhi-pradāḥ |

વ્યાસે કહ્યું—મહારાજ! બ્રાહ્મણોની ચેષ્ટાઓ જ સિદ્ધિ આપનારી છે. તપ, યજ્ઞ, વિદ્યા, ભિક્ષા, ઇન્દ્રિય-સંયમ, ધ્યાન, એકાંતવાસ પ્રત્યેની સ્વાભાવિક વૃત્તિ, સંતોષ અને યથાશક્તિ શાસ્ત્રજ્ઞાન—આ બધા ગુણો અને આચરણો બ્રાહ્મણોને ધર્મમાર્ગે સિદ્ધિ આપે છે.

ब्राह्मणानाम्of/for the Brahmins
ब्राह्मणानाम्:
Sampradana
TypeNoun
Rootब्राह्मण
FormMasculine, Genitive, Plural
महाराजO great king
महाराज:
TypeNoun
Rootमहाराज
FormMasculine, Vocative, Singular
चेष्टाconduct/endeavor
चेष्टा:
Karta
TypeNoun
Rootचेष्टा
FormFeminine, Nominative, Singular
संसिद्धिकारिकाbringing about perfect success
संसिद्धिकारिका:
TypeAdjective
Rootसंसिद्धिकारिका
FormFeminine, Nominative, Singular

व्यास उवाच

V
Vyāsa
M
Mahārāja (the king addressed)