Shloka 44
Śakra–Namuci-saṃvāda: Śoka-nivāraṇa and Daiva-vicāra
Indra and Namuci on grief, composure, and inevitability
Devanagari script
इमां च यो वेद विमोक्षबुद्धि- मात्मानमन्विच्छति चाप्रमत्त: । न लिप्यते कर्मफलैरनिष्टै: पत्रं बिसस्येव जलेन सिक्तम्
Translation
જે આ મોક્ષવિદ્યાને જાણે છે અને અપ్రమત્ત રહી આત્મતત્ત્વનું અનુસંધાન કરે છે, તે જળથી ભીંજાયેલા કમળપાનની જેમ કર્મના અનિષ્ટ ફળોથી કદી લિપ્ત થતો નથી।
Word by Word
इमाम्this (f.)
इमाम्:
Karma
TypePronoun
Rootइदम्
FormFeminine, Accusative, Singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
यःwho
यः:
Karta
TypePronoun
Rootयद्
FormMasculine, Nominative, Singular
वेदknows
वेद:
TypeVerb
Rootविद्
FormPresent (Lat), 3rd, Singular, Parasmaipada
विमोक्षबुद्धिम्the understanding (buddhi) of liberation
विमोक्षबुद्धिम्:
Karma
TypeNoun
Rootविमोक्षबुद्धि
FormFeminine, Accusative, Singular
आत्मानम्the Self
आत्मानम्:
Karma
TypeNoun
Rootआत्मन्
FormMasculine, Accusative, Singular
अन्विच्छतिseeks after, investigates
अन्विच्छति:
TypeVerb
Rootअनु + इष्
FormPresent (Lat), 3rd, Singular, Parasmaipada
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
अप्रमत्तःheedful, vigilant
अप्रमत्तः:
Karta
TypeAdjective
Rootअप्रमत्त
FormMasculine, Nominative, Singular
नnot
न:
TypeIndeclinable
Rootन
लिप्यतेis tainted, is smeared
लिप्यते:
TypeVerb
Rootलिप्
FormPresent (Lat), 3rd, Singular, Atmanepada (passive sense)
कर्मफलैःby the fruits of actions
कर्मफलैः:
Karana
TypeNoun
Rootकर्मफल
FormNeuter, Instrumental, Plural
अनिष्टैःunpleasant, undesirable
अनिष्टैः:
Karana
TypeAdjective
Rootअनिष्ट
FormNeuter, Instrumental, Plural
पत्रम्leaf
पत्रम्:
Karta
TypeNoun
Rootपत्र
FormNeuter, Nominative, Singular
बिसस्यof the lotus-fibre/lotus (i.e., lotus plant)
बिसस्य:
TypeNoun
Rootबिस
FormNeuter, Genitive, Singular
इवlike, as
इव:
TypeIndeclinable
Rootइव
जलेनwith/by water
जलेन:
Karana
TypeNoun
Rootजल
FormNeuter, Instrumental, Singular
सिक्तम्sprinkled, wetted
सिक्तम्:
TypeParticiple
Rootसिच्
FormPast passive participle (kta), Neuter, Nominative, Singular
Speaker
भीष्म उवाच
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Meter (Chandas)
Sandhi Notes