Shloka 3
Jāpakānāṃ Gatiḥ — The Destinies of Japa-Practitioners (Śānti Parva 12.190)
शौचाचारस्थित: सम्यग्विघसाशी गुरुप्रिय: । नित्यव्रती सत्यपर: स वै ब्राह्मण उच्यते
bharadvāja uvāca | śaucācārasthitaḥ samyag vighasāśī gurupriyaḥ | nityavratī satyaparaḥ sa vai brāhmaṇa ucyate ||
જે શૌચ અને સદાચારામાં સમ્યક સ્થિત છે, યજ્ઞશિષ્ટ અન્ન જ ભોજન કરે છે, ગુરુનો પ્રિય છે, નિત્યવ્રત પાળે છે અને સત્યમાં તત્પર રહે છે—તે જ ખરેખર બ્રાહ્મણ કહેવાય છે।
भरद्वाज उवाच
Educational Q&A
The verse teaches that true brāhmaṇa status is grounded in character: purity and good conduct, disciplined vows, devotion to one’s teacher, restraint in food (eating sanctified remnants), and unwavering commitment to truth.
In a didactic exchange within Śānti Parva, Bharadvāja states a normative definition of who deserves to be called a brāhmaṇa, emphasizing ethical and ritual discipline as the criteria.