Shloka 84
Dama-pradhāna-dharma (Self-restraint as the Root of Dharma) — Śānti-parva 154
जम्बुक उवाच दारुणो मर्त्यलोको<यं सर्वप्राणिविनाशन: । इष्टबन्धुवियोगश्व तथेहाल्पं च जीवितम्,तब सियारने कहा--यह मर्त्यलोक अत्यन्त दुःखद है। यहाँ समस्त प्राणियोंका नाश ही होता है। प्रिय बन्धुजनोंके वियोगका कष्ट भी प्राप्त होता रहता है। यहाँका जीवन बहुत थोड़ा है
jambuka uvāca: dāruṇo martyaloko 'yaṃ sarva-prāṇi-vināśanaḥ | iṣṭa-bandhu-viyogaś ca tathā iha alpaṃ ca jīvitam ||
જંબુકે કહ્યું—“આ મર્ત્યલોક અત્યંત દારુણ છે; અહીં સર્વ પ્રાણીઓનો વિનાશ અનિવાર્ય છે. પ્રિય બાંધવોના વિયોગનું દુઃખ પણ વારંવાર મળે છે, અને અહીંનું જીવન પણ અલ્પ છે.”
जम्बुक उवाच
Educational Q&A
The verse underscores the inevitability of death, loss, and separation in the mortal realm, encouraging ethical seriousness and inner detachment: since life is brief and fragile, one should not cling blindly to transient bonds and should pursue dharma and lasting spiritual aims.
Jambuka is speaking reflectively about the nature of the human world, characterizing it as a place marked by universal destruction, recurring grief from separation, and the short span of life—setting a contemplative, renunciatory tone within the Shanti Parva’s ethical-discursive context.