Shloka 41
Śaraṇāgata-Atithi-Dharma in the Kapota Narrative (कपोत-आख्यानम्—शरणागतधर्मः)
Devanagari script
सो5हमन्त्यावसायानां हराम्येनां प्रतिग्रहात् । न स्तैन्यदोषं पश्यामि हरिष्यामि श्वजाघनीम्,“अतः इन चाण्डालोंके घरसे मैं यह कुत्तेकी जाँघ चुराये लेता हूँ। किसीके यहाँ दान लेनेसे अधिक दोष मुझे इस चोरीमें नहीं दिखायी देता है; अतः अवश्य ही इसका अपहरण करूँगा!”
Translation
અતઃ હું આ અંત્યજોના (ચાંડાલોના) ઘરેથી આ કૂતરાની જાંઘ ચોરીને લઈ જઈશ. દાન લઈને જીવવા કરતાં આ ચોરીમાં મને વધારે દોષ દેખાતો નથી; તેથી હું આ અવશ્ય લઈ જઈશ.
Word by Word
सःI (that person)
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
अहम्I
अहम्:
Karta
TypePronoun
Rootअस्मद्
FormNominative, Singular
अन्त्यावसायानाम्of the outcastes (Chandalas)
अन्त्यावसायानाम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootअन्त्यावसायिन्
FormMasculine, Genitive, Plural
हरामिI steal / take away
हरामि:
TypeVerb
Rootहृ
FormPresent, First, Singular, Parasmaipada
एनाम्this (her/it)
एनाम्:
Karma
TypePronoun
Rootइदम्
FormFeminine, Accusative, Singular
प्रतिग्रहात्than accepting a gift (from others)
प्रतिग्रहात्:
Apadana
TypeNoun
Rootप्रतिग्रह
FormMasculine, Ablative, Singular
नnot
न:
TypeIndeclinable
Rootन
स्तैन्यदोषम्the fault/sin of theft
स्तैन्यदोषम्:
Karma
TypeNoun
Rootस्तैन्यदोष
FormMasculine, Accusative, Singular
पश्यामिI see / perceive
पश्यामि:
TypeVerb
Rootदृश्
FormPresent, First, Singular, Parasmaipada
हरिष्यामिI will steal / carry off
हरिष्यामि:
TypeVerb
Rootहृ
FormSimple Future, First, Singular, Parasmaipada
श्वजाघनीम्a dog's thigh (meat)
श्वजाघनीम्:
Karma
TypeNoun
Rootश्वजाघनी
FormFeminine, Accusative, Singular
Speaker
भीष्म उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes