Shloka 36

Daṇḍa-svarūpa-nirūpaṇa

The Nature, Forms, and Function of Daṇḍa

Devanagari script

नार्थमल्पं परिभवेन्नावमन्येत शात्रवान्‌ | बुद्धया तु बुद्धयेदात्मानं न चाबुद्धिषु विश्वसेत्‌,थोड़ा-सा भी धन मिलता हो तो उसका तिरस्कार न करे। शत्रु शक्तिहीन हो तो भी उसकी अवहेलना न करे। बुद्धिसे अपने स्वरूप और अवस्थाको समझे तथा बुद्धिहीनोंपर कभी विश्वास न करे

Translation

ભીષ્મે કહ્યું—અલ્પ ધનને પણ તુચ્છ ન ગણવું; શત્રુ નિર્બળ હોય તો પણ તેની અવગણના ન કરવી. બુદ્ધિથી પોતાના સ્વરૂપ અને સ્થિતિને સમજવી અને બુદ્ધિહીનો પર કદી વિશ્વાસ ન કરવો.

Word by Word

नnot

अर्थम्wealth/means (gain)

अल्पम्small, little

परिभवेत्should despise/insult

नnor/not

अवम्slightly, at all (as an intensifier with negation)

मन्येतshould think/consider

शात्रवान्enemies

बुद्धयाby/with intellect

तुbut/indeed

बुद्धयेत्should understand/know

आत्मानम्oneself, the self

नand not

चand

अबुद्धिषुin/among the unintelligent (persons)

विश्वसेत्should trust

Speaker

भीष्म उवाच

Dharma Sankata (Moral Dilemma)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Philosophical Teaching

Political Layer

Meter (Chandas)

Sandhi Notes