Shloka 16
Saptasārasvata-tīrtha-prasaṅgaḥ | The Saptasārasvata Pilgrimage Account and the Maṅkaṇaka Narrative
सरस्वत्या: शुभे तीर्थे विदिता वै महात्मना । तस्य नाम्ना च तत् तीर्थ गर्गस्रोत इति स्मृतम्,जनमेजय! वहाँ तपस्यासे पवित्र अन्तःकरणवाले महात्मा वृद्ध गर्गने सरस्वतीके उस शुभ तीर्थमें कालका ज्ञान, कालकी गति, ग्रहों और नक्षत्रोंक उलट-फेर, दारुण उत्पात तथा शुभ लक्षण--इन सभी बातोंकी जानकारी प्राप्त कर ली थी। उन्हींके नामसे वह तीर्थ गर्गस्रोत कहलाता है
vaiśampāyana uvāca |
sarasvatyāḥ śubhe tīrthe viditā vai mahātmanā |
tasya nāmnā ca tat tīrtha gargasrota iti smṛtam, janamejaya ||
જનમેજય! સરસ્વતીના તે શુભ તીર્થમાં તે મહાત્મા (ગર્ગ) અનેક ગૂઢ વિષયો જાણ્યા. અને તે તીર્થ તેમના નામથી જ ‘ગર્ગસ્રોત’ તરીકે સ્મરવામાં આવ્યું.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse presents a Mahābhārata ideal: sacred knowledge is linked to purity and tapas, and a tīrtha gains enduring sanctity and identity through the realized insight of a great sage—hence the place is remembered by his name.
Vaiśampāyana continues describing holy places connected with the Sarasvatī. He tells Janamejaya that at an auspicious Sarasvatī tīrtha a great sage attained knowledge, and the site became known traditionally as “Gargasrota,” named after him.