Previous Verse
Next Verse

Shloka 11

अध्याय २२ — अमर्याद-युद्धवर्णन

Unrestrained Battle Description and Śakuni’s Rear Assault

धनुश्चिच्छेद भल्‍लेन सहदेवस्य मारिष | भरतश्रेष्ठ! उसने युद्धस्थलमें युधिष्ठिरको सौ, भीमसेनको सत्तर, सहदेवको पाँच, नकुलको चौंसठ, धृष्टद्युम्नको पाँच, द्रौपदीके पुत्रोंकी सात तथा सात्यकिको तीन बाणोंसे घायल कर दिया। मान्यवर! साथ ही उसने एक भल्ल मारकर सहदेवका धनुष भी काट डाला |। तदपास्य धनुश्कछिन्नं माद्रीपुत्र: प्रतापवान्‌

sañjaya uvāca | dhanuś ciccheda bhallena sahadevasya mārīṣa | bharataśreṣṭha! sa yuddhasthale yudhiṣṭhiraṃ śatena bhīmasenaṃ saptatyā sahadevaṃ pañcabhir nakulaṃ catuḥṣaṣṭyā dhṛṣṭadyumnaṃ pañcabhir draupadī-putrān saptabhiḥ saptabhiś ca sātyakiṃ tribhir bāṇair āhatavān | mānyavara! sārdhaṃ caikena bhallena sahadevasya dhanuś ciccheda || tad apāsya dhanuś chinnaṃ mādrī-putraḥ pratāpavān ||

સંજય બોલ્યા—માન્યવર, તીક્ષ્ણ ભલ્લબાણથી તેણે સહદેવનું ધનુષ કાપી નાખ્યું. હે ભરતશ્રેષ્ઠ, રણભૂમિમાં તેણે યુધિષ્ઠિરને સો બાણોથી, ભીમસેનને સત્તરથી, સહદેવને પાંચથી, નકુલને ચોસઠથી, ધૃષ્ટદ્યુમ્નને પાંચથી, દ્રૌપદીના પુત્રોને પ્રત્યેકને સાત-સાતથી અને સાત્યકીને ત્રણ બાણોથી ઘાયલ કર્યા. પૂજ્ય મહાશય, એક જ ભલ્લથી તેણે સહદેવનું ધનુષ પણ છિન્ન કરી દીધું. ત્યારે તૂટેલું ધનુષ ફેંકી પ્રતિાપી માદ્રીપુત્ર સહદેવ ફરી યુદ્ધ માટે તૈયાર થયો.

धनुःbow
धनुः:
Karma
TypeNoun
Rootधनुस्
FormNeuter, Accusative, Singular
चिच्छेदcut (he) cut
चिच्छेद:
Karta
TypeVerb
Rootछिद्
FormPerfect (Liṭ), 3rd, Singular, Parasmaipada
भल्लेनwith a broad-headed arrow
भल्लेन:
Karana
TypeNoun
Rootभल्ल
FormMasculine, Instrumental, Singular
सहदेवस्यof Sahadeva
सहदेवस्य:
Adhikarana
TypeNoun
Rootसहदेव
FormMasculine, Genitive, Singular
मारिषO venerable one
मारिष:
Adhikarana
TypeNoun
Rootमारिष
FormMasculine, Vocative, Singular
तत्that (bow)
तत्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormNeuter, Accusative, Singular
अपास्यhaving cast away
अपास्य:
Karma
TypeVerb
Rootअप + अस्
Formल्यप् (absolutive/gerund), Parasmaipada (usage)
धनुःbow
धनुः:
Karma
TypeNoun
Rootधनुस्
FormNeuter, Accusative, Singular
छिन्नम्cut, severed
छिन्नम्:
Karma
TypeAdjective
Rootछिन्न
FormNeuter, Accusative, Singular, क्त (past passive participle)
माद्रीपुत्रःMādrī's son (Sahadeva)
माद्रीपुत्रः:
Karta
TypeNoun
Rootमाद्रीपुत्र
FormMasculine, Nominative, Singular
प्रतापवान्valiant, mighty
प्रतापवान्:
Karta
TypeAdjective
Rootप्रतापवत्
FormMasculine, Nominative, Singular

संजय उवाच

S
Sañjaya
Y
Yudhiṣṭhira
B
Bhīmasena
S
Sahadeva
N
Nakula
D
Dhṛṣṭadyumna
D
Draupadī’s sons (Upapāṇḍavas)
S
Sātyaki
B
bhalla (arrow)
B
bow