Shloka 1
अ-क्रा् - भोजका अर्थ है भोजवंशी कृतवर्मा। चतुथों5 ध्याय: कृपाचार्यका कल प्रातःकाल युद्ध करनेकी सलाह देना और अश्वत्थामाका इसी रात्रिमें सोते हुओंको मारनेका आग्रह प्रकट करना कृप उवाच दिष्टया ते प्रतिकर्तव्ये मतिर्जातेयमच्युत । नत्वां वारयितुं शक्तो वज़पाणिरपि स्वयम्,कृपाचार्य बोले--तात! तुम अपनी टेकसे टलने-वाले नहीं हो, सौभाग्यकी बात है कि तुम्हारे मनमें बदला लेनेका दृढ़ विचार उत्पन्न हुआ। तुम्हें साक्षात् वज्रधारी इन्द्र भी इस कार्यसे रोक नहीं सकते
kṛpa uvāca |
diṣṭyā te pratikartavye matir jāteyam acyuta |
na tvāṃ vārayituṃ śakto vajrapāṇir api svayam ||
કૃપ બોલ્યા—હે અચ્યુત, પ્રતિશોધ લેવાનો આ દૃઢ નિશ્ચય તારા મનમાં ઊગ્યો છે, એ સૌભાગ્ય છે. આ કાર્યથી તને સ્વયં વજ્રપાણિ ઇન્દ્ર પણ રોકી શકશે નહીં.
कृप उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the psychological and ethical momentum of vengeance: once a firm resolve for retaliation arises, it becomes extremely difficult to restrain—even symbolically beyond the power of the gods. It implicitly raises the dharmic tension between justice and uncontrolled retributive violence.
In the Sauptika Parva’s aftermath of the great war, Kṛpa addresses a warrior ally, praising the emergence of a determined intent to take revenge and emphasizing that this intent is now unstoppable, setting the tone for imminent violent action.