Shloka 226
Daiva–Puruṣakāra Saṃvāda
Kṛpa’s Counsel on Destiny and Human Effort
ते सम योगे पर मूलं तन्मूला सिद्धिरुच्यते । प्रतिदिन सबेरे उठ-उठकर वृद्धजनोंद्वारा सम्मानित पुरुषोंसे अपने हितकी बात पूछनी चाहिये; क्योंकि वे अप्राप्तकी प्राप्ति करानेवाले उपायके मुख्य हेतु हैं। उनका बताया हुआ वह उपाय ही सिद्धिका मूल कारण कहा जाता है
te samayoge paramūlaṃ tanmūlā siddhir ucyate |
કૃપાએ કહ્યું— સમ્યક આચરણ-યોગમાં જ પરમ મૂળ છે; એ મૂળને જ સિદ્ધિનો આધાર કહેવાય છે. તેથી દરરોજ વહેલી સવારે ઊઠીને, આદરપૂર્વક વૃદ્ધ અને પૂજ્ય પુરુષો પાસે જઈ પોતાના હિતની વાત પૂછવી જોઈએ; કારણ કે અપ્રાપ્તને પ્રાપ્ત કરાવનારા ઉપાયોના તેઓ મુખ્ય કારણ છે. તેઓ બતાવેલો ઉપાય જ સિદ્ધિનું મૂળ કારણ કહેવાય છે.
कृप उवाच
Educational Q&A
Success (siddhi) rests on a fundamental root: disciplined right practice and humble consultation with venerable elders. Their guidance provides the key means to obtain what one has not yet attained.
In the Sauptika Parva context, Kṛpa speaks as a senior warrior-counsellor, emphasizing that wise, respectful inquiry from elders and adherence to proper method are the true foundations of effective action and achievement.