Shloka 13
याज्ञसेनी-प्रश्नः
Draupadī’s Question in the Assembly
हिरण्यष्ठीविन: कांश्चित् पक्षिणो वनगोचरान् | गृहे किल कृतावासान् लोभाद् राजा न्यपीडयत् | स चोपभोगलोभान्धो हिरण्यार्थी परंतप,एक वनमें कुछ पक्षी रहते थे, जो अपने मुखसे सोना उगला करते थे। एक दिन जब वे अपने घोंसलोंमें आरामसे बैठे थे, उस देशके राजाने उन्हें लोभवश मरवा डाला। शत्रुओंको संताप देनवाले नरेश! उस राजाको एक साथ बहुत-सा सुवर्ण पा लेनेकी इच्छा थी। उपभोगके लोभने उसे अंधा बना दिया था
hiraṇyaṣṭhīvinaḥ kāṁścit pakṣiṇo vanagocarān | gṛhe kila kṛtāvāsān lobhād rājā nyapīḍayat | sa copabhogalobhāndho hiraṇyārthī parantapa ||
વિદુરે કહ્યું—વનમાં કેટલાક પક્ષીઓ રહેતા હતા, જે સોનું વિસર્જિત કરતા. એક વખત તેઓ પોતાના માળામાં નિશ્ચિંત બેઠા હતા, ત્યારે તે દેશના રાજાએ લોભવશ તેમને નષ્ટ કરાવ્યા. હે શત્રુસંતાપક! તે રાજા સોનાનો લોભી હતો; ભોગલાલસાએ તેને અંધ બનાવ્યો હતો.
विदुर उवाच
Educational Q&A
Greed—especially the craving to gain much at once—blinds judgment and leads to adharma: harming living beings and ultimately ruining the seeker. Vidura warns that desire for pleasure and wealth can overpower a ruler’s discernment and duty.
Vidura recounts a cautionary tale: a king learns of birds in a forest that produce gold. When the birds are peacefully settled in their nests, the king, driven by avarice, has them killed to obtain gold quickly, showing how obsession with wealth leads to cruelty and folly.