Shloka 6

सभा-पर्व (अध्याय ६०) — द्रौपदी-प्रश्नः सभायाम् / Draupadī’s Question in the Assembly

Devanagari script

युधिछिर उवाच अयं बहुधनो राजन्‌ सागरावर्तसम्भव: । मणिहरित्तर: श्रीमान्‌ कनकोत्तमभूषण:,युधिष्ठिरने कहा--राजन्‌! यह समुद्रके आवर्तमें उत्पन्न हुआ कान्तिमान्‌ मणिरत्न बहुत बड़े मूल्यका है। मेरे हारोंमें यह सर्वोत्तम है तथा इसपर उत्तम सुवर्ण जड़ा गया है

Transliteration

yudhiṣṭhira uvāca: ayaṃ bahudhanaḥ rājan sāgarāvarta-sambhavaḥ | maṇi-hāritaraḥ śrīmān kanakottama-bhūṣaṇaḥ ||

Translation

યુધિષ્ઠિર બોલ્યા—રાજન! સમુદ્રના આવર્તમાંથી ઉત્પન્ન થયેલું આ કાંતિમાન મણિરત્ન અત્યંત મૂલ્યવાન છે. મારા હારોમાં આ શ્રેષ્ઠ છે અને ઉત્તમ સોનાથી જડિત છે।

Word by Word

युधिष्ठिरःYudhishthira

उवाचsaid

अयम्this

बहुधनःof great value (lit. having much wealth)

राजन्O king

सागरof the ocean

आवर्तin a whirlpool/eddy

सम्भवःoriginated/produced

मणिgem

हरित्तरःgreenish (comparative/stronger green hue)

श्रीमान्splendid, illustrious

कनकwith gold

उत्तमexcellent, best

भूषणःornamented/adorned (as an ornament)

Speaker

युधिछिर उवाच

Characters & Entities

Yudhiṣṭhira

King (rājan)

Ocean (sāgara)

Whirlpool (āvarta)

Jewel/gem (maṇi)

Necklace (hāra)

Gold (kanaka)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes