युधिष्ठिरस्य धनंजय-प्रति गर्हा
Yudhiṣṭhira’s Reproach to Dhanaṃjaya
महाराज! ऐसा कहकर पाण्डुपुत्र युधिष्ठिरने लोहेके बने हुए सुवर्णपंखयुक्त दस बाणोंद्वारा कर्णको बींध डाला ।। तं॑ सूतपुत्रो दशभि: प्रत्यविद्ध्यदरिंदम: । वत्सदन्तैर्महेष्वास: प्रहसन्निव भारत,भारत! तब शत्रुओंका दमन करनेवाले महाथनुर्धर सूतपुत्रने हँसते हुए-से वत्सदन्त नामक दस बाणोंद्वारा युधिष्ठिरको घायल कर दिया
sañjaya uvāca |
mahārāja! evaṃ uktvā pāṇḍuputro yudhiṣṭhiraḥ lohamayaiḥ suvarṇapakṣayuktaiḥ daśabhiḥ bāṇaiḥ karṇaṃ vivyādha ||
taṃ sūtaputro daśabhiḥ pratyaviddhyad arindamaḥ |
vatsadantaiḥ maheṣvāsaḥ prahasan iva bhārata ||
મહારાજ! આમ કહીને પાંડુપુત્ર યુધિષ્ઠિરે સુવર્ણપંખવાળા લોખંડના દસ બાણોથી કર્ણને વીંધી નાખ્યો। ત્યારબાદ શત્રુદમન મહાધનુર્ધર સૂતપુત્ર કર્ણે, જાણે હસતો હોય તેમ, ‘વત્સદંત’ નામના દસ બાણોથી યુધિષ્ઠિરને પ્રતિઆઘાતમાં ઘાયલ કર્યો।
संजय उवाच
The verse highlights the battlefield ethic of immediate consequence and reciprocal action: speech and intent are tested by deeds, and each warrior answers the other within the constraints of kṣatriya-dharma, even when the outcome is painful and morally complex.
After speaking, Yudhiṣṭhira shoots and pierces Karṇa with ten iron arrows with golden feathering. Karṇa then counters at once, ‘as if smiling,’ and wounds Yudhiṣṭhira with ten arrows called Vatsadanta.